X
یادداشت | مهدی افراز
در این یادداشت، نویسنده با تمرکز بر نسبت «شجاعت روشنفکری» و مواجهه اندیشمندان با شرایط بحرانی، به بازخوانی نقش اهل فکر در میدانهای اجتماعی و سیاسی میپردازد. او با تفکیک میان روشنفکران منفعل و روشنفکران صریح و حقگو، شجاعت علمی و اخلاقی را بهمثابه امری درونی و برخاسته از عقل و وجدان معرفی میکند که در بزنگاههای تاریخی خود را آشکار میسازد.
در میانه جنگ ترکیبی دشمن که میدان اصلی آن از مرزها به ذهنها و روابط اجتماعی منتقل شده است، پیام اخیر رهبر انقلاب با تأکید بر «جانفدایی» و پرهیز از تبدیل اختلاف به تنازع، نقشه راهی راهبردی برای صیانت از مهمترین سرمایه کشور، یعنی انسجام اجتماعی و نخبگانی، ارائه میدهد.
یادداشت | سیدعلی موسوی، استاد حوزه و دانشگاه
در روزگاری که دشمن پس از ناکامی در میدان نظامی و اقتصادی، تمرکز خود را بر شکافهای درونی جامعه ایران قرار داده است، هر اختلاف —اگر موجّه و برخاسته از دغدغههای انقلابی باشد— میتواند به ابزاری در خدمت پروژه فرسایش انسجام ملی تبدیل شود. پیام اخیر رهبر انقلاب با برجستهسازی مفهوم «جانفدایی»، تلاشی است برای بازتعریف مرز میان «اختلافِ سازنده» و «تنازعِ ویرانگر»؛ مرزی که عبور از آن، زمین بازی را ناخواسته به سود دشمن تغییر میدهد.
یادداشت | احمد کوثری
اینجا میناب است؛ شهری که نامش با «مِیِ شهادت» و «آبِ معصومیت» گره خورده است. روایتی از یک کشف و شهود تمدنی در تقابل میان دنیای پلیدیها و دنیای پاکیها؛ جایی که مدرسه شجره طیبه به مقتلی برای رویاهای آمریکایی تبدیل شده و کودکانش، زودتر از همگان، فارغالتحصیل مکتبخانه حقانیت ایران شدهاند.
حضور محوری زنان در تجمعات و عرصههای مقاومت، فراتر از یک مشاهده ساده، نیازمند توصیف و تحلیلی مبتنی بر مبانی هویت اسلامی است. رضا طراوت در این یادداشت با نقد الگوهای غربی که میان «کار» و «زندگی» دوقطبی ایجاد کرده و منجر به مردوارهشدن یا ابزارانگاری زنان شدهاند، به تبیین «الگوی سوم» میپردازد؛ الگویی که در آن زن انقلابی ایرانی با حفظ اصالت انسانی و نقش زندگیسازی، در متن جنگ و بحرانهای اجتماعی، پیشرویی خود را در مسیر تمدنسازی اسلامی به اثبات میرساند.
یادداشت | احمد کوثری مدیرگروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | عبدالله صفری مدیرگروه سیاستگذاری فرهنگی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | محمدجواد فلاح مدیر گروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام
یادداشت | رضا طراوت پژوهشگر مکتب امام (ره)
به قلم: محمدجواد فلاح مدیرگروه مطالعات خانواده و تربیت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
به مناسبت فرارسیدن ماه محرمالحرام و ایام عزاداری سید و سالار شهیدان حضرت اباعبداللهالحسین علیهالسلام، مجموعهای از آثار منتشرشده توسط انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام معرفی میشود؛ آثاری که هر یک از زاویهای به بازخوانی حادثه کربلا، فرهنگ عاشورا و امتداد اجتماعی آن در جامعه معاصر میپردازند.
بررسی سلسله نشستهای علمی همایش امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی؛ از عرفان فردی تا حکمرانی دینی، اقتصاد، فرهنگ و نظام تمدنی جمهوری اسلامی ایران.
نخستین همایش ملی «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی و نسبت آن با نظام حکمرانی جمهوری اسلامی ایران؛ چالشها و فرصتها» به همت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (علیهالسلام) برگزار میشود.
هفدهمین جلد از مجموعه «گلشن ابرار» در حالی منتشر شده که این اثر، بیش از یک کار معمول در حوزه زندگینامهنویسی، بهعنوان بخشی از یک پروژه گسترده برای بازنمایی تاریخ نخبگان شیعه قابل خوانش است؛ پروژهای که تلاش دارد مسیر تداوم جریان علمی تشیع را از دل شخصیتها و دورههای مختلف تاریخی دنبال کند.
ششمین نشست علمی از همایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی و نسبت آن با نظام حکمرانی جمهوری اسلامی ایران؛ چالشها و فرصتها» با سخنرانی آیتالله محمدباقر تحریری، استاد اخلاق و تولیت مدرسه علمیه مروی، در قم برگزار شد.
پنجمین نشست از سلسله نشستهای همایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی و نسبت آن با نظام حکمرانی جمهوری اسلامی ایران؛ چالشها و فرصتها» با موضوع «نهادینهسازی عرفان در فرهنگ جامعه دینی» به همت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) در قم برگزار شد.
هفتمین جلسه از سلسله نشستهای مجازی «جنگ و قرارگاه خانواده» با موضوع «تابآوری در خانواده در موقعیتهای بحرانی جنگی (نظامی، شناختی، فرهنگی و اقتصادی)» به همت کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد.
مراسم رونمایی از اثر ارزشمند و تازه پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) با عنوان «مکتب امام راحل و شهید» با حضور جمعی از عالیترین مقامات فرهنگی کشور، اندیشمندان و منظومهپژوهان انقلاب اسلامی برگزار گردید.
دستنگاشتههای حججاسلام والمسلمین محمد قمی، رئیس سازمان تبلیغات اسلامی، و عبدالحسین خسروپناه، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، در آیین رونمایی از کتاب «مکتب امام راحل و شهید» بر لوح یادمان این اثر ثبت شد.
در راستای تبیین نظاممند اندیشههای تمدنساز و تحلیل پیوستار فکری امامین انقلاب، مراسم رونمایی از اثر پژوهشی «مکتب امام راحل و شهید» با حضور مقامات ارشد فرهنگی و تبلیغی کشور، یکشنبه ۱۷ خردادماه در تهران برگزار میشود.
ششمین جلسه از سلسله نشستهای مجازی «جنگ و قرارگاه خانواده» با موضوع «خانواده و نقش الهیات جنگ در پذیرش شرایط بحرانی جنگ (ابتلا، خیر و نعمت بودن جنگ، منشأ رشد و...)» به همت کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد.
پنجمین جلسه از سلسله نشستهای مجازی «جنگ و قرارگاه خانواده» با موضوع «شیوههای مدیریت هيجانات کودکان (استرس، ترس، ناامیدی، نگرانی) در شرایط جنگی در خانواده» با ارائه دکتر مبین صالحی و به همت کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد.
حجاب آنچنان که از آن بر میآید یک مطلوبیّت و یک رفتار ساده و سطحی نیست که بتوان در دوران معاصر با یکی دو توصیۀ ساده از آن حراست نمود. باید عقبۀ نظری نیرومندی برای حراست از این پارۀ مؤثر زندگی متعالی و عفیفانه فراهم کرد.
به گزارش روابط عمومی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)، حجتالاسلام والمسلمین محمدرضا فلاح شیروانی مؤسس و مدیر اولین مجموعه آموزشی ویژه فارغ التحصیلان دانشگاه «حوزه علمیه معصومیه» در یادداشتی با عنوان «حجابگستری استوار» آورده است: اگر حجاب یک گلوگاه است و نقطۀ آغاز یک حراست بزرگ فرهنگی یا نقطۀ آغاز یک وادادگی گسترده و پهناور است، و دشمن نیز روی آن سرمایهگذاری مجدانه، مستمر، چندین ساله و چند جانبه نموده است، و اکنون تهدیدهای آن خود را بهتر از همیشه نشان داده است، پس باید «همهجوره» پشت آن را محکم کرد و با قدمهایی استوار و پیگیر دنبال آن را گرفت.
وی در ادامه یادداشت خود مینویسد: این پیگیری سطوح مختلفی دارد که یکی از آنها اصل «عقلانیّت حجاب» است. ما به حجاب چگونه نگاه میکنیم، چه تفسیری از آن داریم، چه جایگاهی به آن می دهیم، چه ربط و پیوندی بین آن و دیگر ارزشهای اسلامی زن یا زن و مرد قائل هستیم، چه آبشخورهایی برای انتخاب فردی یا اجتماعی حجاب قائلیم، اصل و فرع حجاب را چه می دانیم، چه تنوعی برای حجاب می بینیم، حجاب را یک حق می دانیم یا تکلیف، الزام به حجاب را درست می دانیم یا خیر، حجاب را در چه صورتی قابل صرف نظر کردن می بینیم، و ... دهها بحث این طوری از منظر فقهی و حقوقی و انسان شناختی و اخلاقی و تربیتی و سلوکی و فرهنگی و زیبایی شناختی و ... دربارۀ حجاب قابل طرح است.
برخی از این بحثها خیلی کلیدی است. برخی از این بحثها اساساً جلوه و هویّتی به «مسألۀ حجاب» میدهد که میتواند آن را برای قشر وسیع و متنوعی از مردم ایران جذاب و خواستنی نماید. عاقلۀ انقلاب، یعنی جامعۀ دلسوزی که به تحول ایران عزیز ما می اندیشد، نباید دربارۀ حجاب هیچ رکود و ضعف نظریای را بپذیرد و تنها به کارهای قانونی یا فرهنگی بسنده کند. اگر دنبال جوششهای بزرگی به نفع حجاب هستیم باید رسیدگی عقلی عمیقی به آن نموده باشیم. اگر این کار به صورت مُشبعی تاکنون صورت نگرفته است باید هیچ زمانی را برای این رسیدگی از دست ندهیم، بلکه تا می توانیم جبران کنیم.
هر تمدنی از عقلانیّت تغذیه می کند و زندگی نوین شیعۀ ایرانی تنها و تنها تمدنسازی را هدف گرفته است، پس باید به عقلانیّتی نوین تکیه داشته باشد.
رهبر معظم انقلاب، بنای يک نظام و تمدّن اسلامی و يک تاريخ جديد را قضيه ای جدي دانسته و می فرمایند : «بايد همه احساس کنند که مسئوليت ايجاد تمدن اسلامی نوين بر دوش آنهاست»(23/ 7/ 1391) و معتقدند که تمدن سازی نوین از عقلانیّت نوین تغذیه می کند و انقلاب اسلامی ایران سخن و عقلانیّتی نوین به جهان امروز عرضه کرد. از نظر ایشان «عقلانیت یعنی نیروی خرد انسان را استخراج کردن و آن را بر تفکرات و اعمال انسان حاکم قرار دادن»، «برای تشکیل مدینه فاضله و امت واحده اسلامی و تمدن بزرگ اسلام، باید عقل را معیار و ملاک قرار بدهیم» البته می افزایند که «عقلانیت به معنای محافظهکاری، مسامحه و تساهل نیست» برای موفقیّت هر حرکت بزرگ اجتماعی پشتیبانی اندیشه را لازم میشمارند و میفرمایند: «یک نهضت بزرگ اگر بخواهد در میان مردم پا بگیرد؛ جا پیدا کند؛ با قبولِ نخبگان و زُبدگان جامعه مُواجه شود، باید حرف و سخن نو به صحنه بیاورد و داشته باشد. با شعار مردم را چهار صباح میشود در صحنه نگه داشت؛ اما مبارزۀ بنیانی را با صِرف شعارهای سطحی و پوک ـ که در دهان بعضیها میبینید ـ نمیتوان راه انداخت، بلکه برای آن مبارزه و در صحنه نگه داشتن مردم، فکر لازم است؛ برای پشتوانۀ حرکت عظیم مردمی، یک سد و تکیهگاه مستحکم فکری لازم است» و سرّ توفیقمندی حضرت امام را نیز دست یابی به یک اندیشه و عقلانیّت نیرومند می دانند : «امام بزرگوار نهضت ما توانست این تکیهگاه مستحکم فکری را از اسلام استخراج کند. پایههای عمدۀ این تفکر همان اصول اسلامی بود که بازشناسی و بازفهمی میشد، بدون اینکه مورد بیاعتنایی قرار گیرد.»(18/ 3/ 1382
حجاب آنچنان که از آن بر میآید یک مطلوبیّت و یک رفتار ساده و سطحی نیست که بتوان در دوران معاصر با یکی دو توصیۀ ساده از آن حراست نمود. باید عقبۀ نظری نیرومندی برای حراست از این پارۀ مؤثر زندگی متعالی و عفیفانه فراهم نمود. باید همۀ تلاشها و پرشها را ــ چه مثبت و چه منفی ــ تجمیع کرد و در آنها دمید تا ببالند و سطح عقلانیّت حجاب را حسابی بالا ببرند. در این شلوغیها به تمسخر ورودهای نظری نپردازیم و حال که هیجانی به نفع حجاب ایجاد شده از آن برای ارتقای سطح بحثهای نظری در این باب استفاده کنیم.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ[ مشاهده کل متن ]ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
شانزدهمین جلد کتاب «گلشن ابرار» با هدف پاسداشت میراث علمی نخبگان جهان تشیع و پاسخ به شبهات پیرامون غنای فرهنگی و تمدنی روحانیت، در ۷۱۲ صفحه توسط انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) منتشر و روانه بازار نشر شد.
کتاب «تکوین حزبالله: ریشههای اجتماعی ـ سیاسی شکلگیری حزبالله لبنان» بهعنوان نخستین اثر از مجموعه «کتاب مقاومت»، توسط پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (علیهالسلام) روانه بازار نشر شد. این اثر که حاصل پژوهش تحلیلی در بازههای سرنوشتساز تاریخ لبنان است، به کالبدشکافی زمینههای فکری و اجتماعی ظهور مقاومت اسلامی میپردازد.
پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) در آستانه انتشار یکی از راهبردیترین آثار پژوهشی خود در حوزه اندیشه انقلاب اسلامی، طرح پیشفروش ویژه کتاب «مکتب امام راحل و شهید (جهانبینی، ایدئولوژی، استراتژی)» را با تخفیف ۵۰ درصدی آغاز کرد.