X
یادداشت | محمد باغچقی عضو گروه امت و تمدن پژوهشکده باقر العلوم (علیه السلام) قم
یادداشت | احمد کوثری
این یادداشت، با نگاهی به آیین باشکوه وداع با «امام شهید»، این رخداد را فراتر از یک مراسم تشییع و نمادی از پیوند عمیق ملت با آرمانهای اسلام، ایران و مقاومت روایت میکند. نویسنده با تبیین شخصیت امام شهید بهعنوان معمار بیداری امت اسلامی، تأکید دارد که مجاهدت، استقامت و مردمداری، سرمایهای ماندگار آفرید که بازتاب آن را میتوان در حضور پرشور ملت ایران، همراهی ملتهای منطقه و ادای احترام جهانی به این شخصیت تاریخی مشاهده کرد.
یادداشت | احمد کوثری مدیر گروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | مهدی افراز
در این یادداشت، نویسنده با تمرکز بر نسبت «شجاعت روشنفکری» و مواجهه اندیشمندان با شرایط بحرانی، به بازخوانی نقش اهل فکر در میدانهای اجتماعی و سیاسی میپردازد. او با تفکیک میان روشنفکران منفعل و روشنفکران صریح و حقگو، شجاعت علمی و اخلاقی را بهمثابه امری درونی و برخاسته از عقل و وجدان معرفی میکند که در بزنگاههای تاریخی خود را آشکار میسازد.
در میانه جنگ ترکیبی دشمن که میدان اصلی آن از مرزها به ذهنها و روابط اجتماعی منتقل شده است، پیام اخیر رهبر انقلاب با تأکید بر «جانفدایی» و پرهیز از تبدیل اختلاف به تنازع، نقشه راهی راهبردی برای صیانت از مهمترین سرمایه کشور، یعنی انسجام اجتماعی و نخبگانی، ارائه میدهد.
یادداشت | سیدعلی موسوی، استاد حوزه و دانشگاه
در روزگاری که دشمن پس از ناکامی در میدان نظامی و اقتصادی، تمرکز خود را بر شکافهای درونی جامعه ایران قرار داده است، هر اختلاف —اگر موجّه و برخاسته از دغدغههای انقلابی باشد— میتواند به ابزاری در خدمت پروژه فرسایش انسجام ملی تبدیل شود. پیام اخیر رهبر انقلاب با برجستهسازی مفهوم «جانفدایی»، تلاشی است برای بازتعریف مرز میان «اختلافِ سازنده» و «تنازعِ ویرانگر»؛ مرزی که عبور از آن، زمین بازی را ناخواسته به سود دشمن تغییر میدهد.
اینجا میناب است؛ شهری که نامش با «مِیِ شهادت» و «آبِ معصومیت» گره خورده است. روایتی از یک کشف و شهود تمدنی در تقابل میان دنیای پلیدیها و دنیای پاکیها؛ جایی که مدرسه شجره طیبه به مقتلی برای رویاهای آمریکایی تبدیل شده و کودکانش، زودتر از همگان، فارغالتحصیل مکتبخانه حقانیت ایران شدهاند.
حضور محوری زنان در تجمعات و عرصههای مقاومت، فراتر از یک مشاهده ساده، نیازمند توصیف و تحلیلی مبتنی بر مبانی هویت اسلامی است. رضا طراوت در این یادداشت با نقد الگوهای غربی که میان «کار» و «زندگی» دوقطبی ایجاد کرده و منجر به مردوارهشدن یا ابزارانگاری زنان شدهاند، به تبیین «الگوی سوم» میپردازد؛ الگویی که در آن زن انقلابی ایرانی با حفظ اصالت انسانی و نقش زندگیسازی، در متن جنگ و بحرانهای اجتماعی، پیشرویی خود را در مسیر تمدنسازی اسلامی به اثبات میرساند.
یادداشت | احمد کوثری مدیرگروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | عبدالله صفری مدیرگروه سیاستگذاری فرهنگی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
دومین شماره دوفصلنامه علمی ـ پژوهشی «امت و تمدن»، به صاحبامتیازی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع)، با مدیرمسئولی و سردبیری دکتر احمد کوثری منتشر شد.
نشست علمی یکروزه «اربعین؛ فناوری اجتماعی تحقق خونخواهی» با هدف بررسی ظرفیتهای تمدنی راهپیمایی اربعین حسینی، نقش آن در بازتولید سرمایه اجتماعی جبهه مقاومت و واکاوی الزامات فرهنگی و سیاستگذاری این پدیده جهانی، در پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد.
حجتالاسلام دکتر سیدمحمدحسین هاشمیان، عضو هیئت علمی دانشگاه باقرالعلوم(ع)، در نشست «اربعین؛ فناوری اجتماعی تحقق خونخواهی (هیأت، اربعین، مقاومت، خونخواهی)» با تبیین آیات ۱۳ تا ۱۵ سوره مبارکه شوری، اربعین حسینی را یکی از مهمترین تجلیهای قرآنی «اقامه دین»، تحقق وحدت امت و نجات انسان معاصر از حیرت معرفتی دانست و تأکید کرد که راهبرد اربعین، استمرار رسالت همه پیامبران الهی در تحقق تمدن توحیدی است.
حجتالاسلام والمسلمین محسن قنبریان، مدرس حوزههای علمیه، در نشست «اربعین؛ فناوری اجتماعی تحقق خونخواهی (هیأت، اربعین، مقاومت، خونخواهی)» با تأکید بر اینکه خونخواهی در منظومه فکری اسلام صرفاً یک واکنش احساسی یا انتقامجویانه نیست، بلکه نیازمند تبدیل شدن به یک فناوری اجتماعی است، گفت: هیأت و اربعین از مهمترین ظرفیتهای جامعه شیعی برای تبدیل خونخواهی به یک گفتمان عمومی، پایدار و تمدنساز به شمار میروند.
حجتالاسلام دکتر سیداحسان رفیعیعلوی، استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم و دانشیار گروه حقوق دانشگاه باقرالعلوم(ع)، در نشست علمی «اربعین؛ فناوری اجتماعی تحقق خونخواهی» با موضوع «هیأت، اربعین، مقاومت و خونخواهی» تأکید کرد: خونخواهی در منطق اسلام، صرفاً واکنشی احساسی یا انتقامجویانه نیست، بلکه فناوری اجتماعیِ تحقق عدالت و اقامه قسط است و اگر بر پایه عقلانیت دینی سامان نیابد، میتواند به نقطه مقابل کارکرد حقیقی خود تبدیل شود.
ایرانمنش با تبیین انواع رویکردهای راهبردی به اربعین و بعثت امت، گفت: نوع نگاه ما به پدیدههای مردمی، اربعین و اقتضائات زمانه، فناوریهای مورد استفاده در مسیر تحقق اهداف انقلاب اسلامی و مسئله خونخواهی را تعیین میکند.
استاد حوزه و دانشگاه با بیان اینکه اربعین ظرفیت تبدیل رنج تاریخی کربلا به نیروی اجتماعی برای امروز را دارد، گفت: پیادهروی اربعین، منطق خونخواهی امام شهید را در جهان تشیع بازتولید میکند و انسان مقاوم و شبکه همبسته گفتمان مقاومت را شکل میدهد.
حجتالاسلام والمسلمین سیدعلی موسوی با تأکید بر اینکه پیادهروی اربعین برای حفظ پویایی خود نیازمند بازتولید مستمر معناست، گفت: ظرفیتهای تأویلی این حرکت عظیم مردمی میتواند مفاهیم عاشورا، مقاومت و خونخواهی را متناسب با اقتضائات جنگ کنونی محور مقاومت به زبان هیئت، مرثیه، مداحی و دیگر نمادهای فرهنگی منتقل کرده و زمینه تداوم اثرگذاری اجتماعی و تمدنی اربعین را فراهم سازد.
هشتمین نشست تخصصی همایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی و نسبت آن با حکمرانی جمهوری اسلامی ایران؛ چالشها و فرصتها» با موضوع «ظرفیتهای عرفان اسلامی در پیشگیری و کاهش آسیبهای اجتماعی در سایه حکمرانی دینی و تمدنی» به همت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام برگزار شد.
با مشارکت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام و برخی نهادهای حوزوی، نشست علمی «اربعین؛ فناوری اجتماعی تحقق خونخواهی (هیأت، اربعین، مقاومت و خونخواهی)» با حضور جمعی از اساتید حوزه و دانشگاه برگزار میشود.
کتاب «توحید ربوبی از وحی تا وهم؛ بررسی تطبیقی توحید ربوبی در نگاه امامیه و وهابیت» به همت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام منتشر شد؛ اثری که با رویکردی علمی و تطبیقی، یکی از مهمترین مباحث اعتقادی اسلام را از منظر امامیه و وهابیت بررسی و تحلیل میکند.
کتاب «مکتب امام راحل و شهید؛ جهانبینی، ایدئولوژی، استراتژی» به قلم حسین بغدادی و گروهی از پژوهشگران حوزه علمیه قم با هدف تبیین منسجم منظومه فکری امام خمینی(ره) و رهبر شهید انقلاب اسلامی و ارائه نقشه راه تحقق تمدن نوین اسلامی، در ۵۸۶ صفحه توسط انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) منتشر و روانه بازار نشر شد.
عنوان طرح: سبک زندگی طلبه پیشرو
معرفی طرح:
طلبه از بدو ورود به حوزه با انبانی از سوالات حساس مواجه میشود. سوالاتی که به سبک زندگی او مربوط بوده، و در تعیین مسیر علمی، اخلاقی، اجتماعی، خانوادگی او نقش بسزایی دارد. پس حرکت او تا رسیدن به پاسخی در خور، کند میشود و منتظر میماند تا چراغی بر سر راه او روشن شود. اما او برای بسیاری از سوالات خویش جوابی نمییابد و یا با پاسخهای متعارضی مواجه میشود که بر حیرت او میافزاید.این تحیرات پایههای او را سست کرده، نشاط تحصیل را از او میرباید. پس به این ترتیب اسیر روزمرگی شده، از جهاد علمی خویش باز میماند و نمیتواند در قامت رهبری جامعه قد علم کند و میراثدار انقلاب امام شود. آنگاه نه میداند وظیفه اجتماعی او چیست و نه میتواند از عهده وظایف فردی خویش برآید.این وضعیف فعلی خیل عظیمی از نیروهای حوزه است، که به راحتی حدر میروند. اما میتوان با تکیه بر سبک زندگی طلبه پیشرو این خطرات را رفع کرد و برای ساختن حوزهای پیشرو برنامهریزی کرد. در واقع سبک زندگی نوعی فقه مدیریت است برای زندگی شخصی طلبه و ارتقای رفتار فردی و اجتماعی او.به عبارت دیگر سبکزندگی طلبه، برنامهریزی و جدولبندی زندگی، فکر، اخلاق و عمل طلبه برای رسیدن به سطح رهبری فرهنگی جامعه است. و با تدوین آن میتوان به ترمیم و تعالی جایگاه روحانیت در ساختار کنونی جامعه کمک کرد و حوزه را در برابر آسیبهای احتمالی مصون نگهداشت.اهداف طرح: 1) اهداف اصلی و کلی:ارائه مجموعهای جامع و فراگیر از توصیهها، برنامهها، برای پوشش تمامی عرصههای زندگی طلبه. به گونهای که با عمل بدان بتواند به تعادلی همه جانبه در زندگی رسیده، با سامان دادن به جزئیات زندگی بر محور شخصیت علمی و عملی خویش، به بازدهی حداکثری در رهبری جامه برسد.2) اهداف فرعی و جزئی:امید است با ارائه سبکزندگیای نیرومند برای طلاب جوان بتوان در آینده شاهد حوزهای بالندهتر و شادابتر از قبل بود. و برخی آفات دامنگیر حوزه مانند «حوزهگریزی» و «دانشگاهزدگی» و ... را درمان کرد. و از طرف دیگر با ارائه راهکارهای تربیتی و توجه به زندگی خانوادگی طلبه، گام بزرگی در تربیت فرزندان طلاب برداریم تا به این صورت شاهد تقابلهای فرزندان روحانیون با حوزه نباشیم.اهميت، ضرورت و موارد كاربرد: شأن پیامبرگونه روحانیت، ایجاب میکند که رهبری فرهنگی، اجتماعی، دینی جامعه بر عهده او قرار گیرد. پس او باید برای رسیدن به این مقام در میان انبوهی از مشکلات، موانع، سؤالات و فشارها، ابعاد مختلفی را در وجود خویش نهادینه کند تا بتواند جانشین انبیاء الهی گردد. و این شدنی نیست، مگر آنکه او بتواند با برنامهای جامع اوقات خویش را به گونهای تنظیم کند که تمامی ابعاد خویش از جمله ابعاد فردی، عبادی، خانوادگی، علمی، تحقیقی، معیشتی، تبلیغی، اجتماعی، سیاسی، انقلابی و ... را به صورت یکسان پرورش دهد تا حیات او متعادل گردد.پیشینه تحقیق:اگرچه کتب اخلاقی و فقهی ما پر از توصیهها و سفارشات علمی و عملی گوناگون است، و اگرچه سیره هزار ساله علماء شیعه در مقابل ماست. اما باید گفت، نسبت آنچه وجود دارد با آنچه مطلوب ماست، عموم و خصوص من وجه است، زیرا آنچه را که ما به دنبال آنیم برنامهای جامع و سازوار و هماهنگ است، برنامهای که تمامی ابعاد زندگی طلبه را به صورت یکپارچه در بر گیرد و او را در همه ابعاد رشد دهد. طبیعتا آنچه تا کنون نگاشته شده میتواند کمک بزرگی به تدوین این سبک زندگی کند، و خیرمایه این کار گردد.منابع:1. قرآن کریم2. اصول کافی3. آداب المتعلمین4. الشواهد الربوبیه- صدر المتالهین5. تفسیر انسان به انسان ـ آیت الله جوادی آملی6. انسان کامل و کمال انسان - استاد علی مؤمنی7. جامعه در قرآن ـ آیت الله جوادی آملی8. اسفار ـ صدرالمتألهین9. تحف العقول ـ ابن شعبه حرانی10. بحارالانوار – علامه مجلسی11. معراج السعاده- مرحوم ملا احمد نراقی12. تفسیر المیزان ـ علامه طباطبایی13. تفسیر تسنیم ـ آیت الله جوادی آملی14. نهج البلاغه15. ....
مجری طرح:
حجت الاسلام سید امیرمعصوم قهستانی
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ[ مشاهده کل متن ]ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
هفدهمین جلد از مجموعه «گلشن ابرار» در حالی منتشر شده که این اثر، بیش از یک کار معمول در حوزه زندگینامهنویسی، بهعنوان بخشی از یک پروژه گسترده برای بازنمایی تاریخ نخبگان شیعه قابل خوانش است؛ پروژهای که تلاش دارد مسیر تداوم جریان علمی تشیع را از دل شخصیتها و دورههای مختلف تاریخی دنبال کند.