X
یادداشت | مهدی افراز
در این یادداشت، نویسنده با تمرکز بر نسبت «شجاعت روشنفکری» و مواجهه اندیشمندان با شرایط بحرانی، به بازخوانی نقش اهل فکر در میدانهای اجتماعی و سیاسی میپردازد. او با تفکیک میان روشنفکران منفعل و روشنفکران صریح و حقگو، شجاعت علمی و اخلاقی را بهمثابه امری درونی و برخاسته از عقل و وجدان معرفی میکند که در بزنگاههای تاریخی خود را آشکار میسازد.
در میانه جنگ ترکیبی دشمن که میدان اصلی آن از مرزها به ذهنها و روابط اجتماعی منتقل شده است، پیام اخیر رهبر انقلاب با تأکید بر «جانفدایی» و پرهیز از تبدیل اختلاف به تنازع، نقشه راهی راهبردی برای صیانت از مهمترین سرمایه کشور، یعنی انسجام اجتماعی و نخبگانی، ارائه میدهد.
یادداشت | سیدعلی موسوی، استاد حوزه و دانشگاه
در روزگاری که دشمن پس از ناکامی در میدان نظامی و اقتصادی، تمرکز خود را بر شکافهای درونی جامعه ایران قرار داده است، هر اختلاف —اگر موجّه و برخاسته از دغدغههای انقلابی باشد— میتواند به ابزاری در خدمت پروژه فرسایش انسجام ملی تبدیل شود. پیام اخیر رهبر انقلاب با برجستهسازی مفهوم «جانفدایی»، تلاشی است برای بازتعریف مرز میان «اختلافِ سازنده» و «تنازعِ ویرانگر»؛ مرزی که عبور از آن، زمین بازی را ناخواسته به سود دشمن تغییر میدهد.
یادداشت | احمد کوثری
اینجا میناب است؛ شهری که نامش با «مِیِ شهادت» و «آبِ معصومیت» گره خورده است. روایتی از یک کشف و شهود تمدنی در تقابل میان دنیای پلیدیها و دنیای پاکیها؛ جایی که مدرسه شجره طیبه به مقتلی برای رویاهای آمریکایی تبدیل شده و کودکانش، زودتر از همگان، فارغالتحصیل مکتبخانه حقانیت ایران شدهاند.
حضور محوری زنان در تجمعات و عرصههای مقاومت، فراتر از یک مشاهده ساده، نیازمند توصیف و تحلیلی مبتنی بر مبانی هویت اسلامی است. رضا طراوت در این یادداشت با نقد الگوهای غربی که میان «کار» و «زندگی» دوقطبی ایجاد کرده و منجر به مردوارهشدن یا ابزارانگاری زنان شدهاند، به تبیین «الگوی سوم» میپردازد؛ الگویی که در آن زن انقلابی ایرانی با حفظ اصالت انسانی و نقش زندگیسازی، در متن جنگ و بحرانهای اجتماعی، پیشرویی خود را در مسیر تمدنسازی اسلامی به اثبات میرساند.
یادداشت | احمد کوثری مدیرگروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | عبدالله صفری مدیرگروه سیاستگذاری فرهنگی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | محمدجواد فلاح مدیر گروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام
یادداشت | رضا طراوت پژوهشگر مکتب امام (ره)
به قلم: محمدجواد فلاح مدیرگروه مطالعات خانواده و تربیت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
به مناسبت فرارسیدن ماه محرمالحرام و ایام عزاداری سید و سالار شهیدان حضرت اباعبداللهالحسین علیهالسلام، مجموعهای از آثار منتشرشده توسط انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام معرفی میشود؛ آثاری که هر یک از زاویهای به بازخوانی حادثه کربلا، فرهنگ عاشورا و امتداد اجتماعی آن در جامعه معاصر میپردازند.
بررسی سلسله نشستهای علمی همایش امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی؛ از عرفان فردی تا حکمرانی دینی، اقتصاد، فرهنگ و نظام تمدنی جمهوری اسلامی ایران.
نخستین همایش ملی «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی و نسبت آن با نظام حکمرانی جمهوری اسلامی ایران؛ چالشها و فرصتها» به همت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (علیهالسلام) برگزار میشود.
هفدهمین جلد از مجموعه «گلشن ابرار» در حالی منتشر شده که این اثر، بیش از یک کار معمول در حوزه زندگینامهنویسی، بهعنوان بخشی از یک پروژه گسترده برای بازنمایی تاریخ نخبگان شیعه قابل خوانش است؛ پروژهای که تلاش دارد مسیر تداوم جریان علمی تشیع را از دل شخصیتها و دورههای مختلف تاریخی دنبال کند.
ششمین نشست علمی از همایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی و نسبت آن با نظام حکمرانی جمهوری اسلامی ایران؛ چالشها و فرصتها» با سخنرانی آیتالله محمدباقر تحریری، استاد اخلاق و تولیت مدرسه علمیه مروی، در قم برگزار شد.
پنجمین نشست از سلسله نشستهای همایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی و نسبت آن با نظام حکمرانی جمهوری اسلامی ایران؛ چالشها و فرصتها» با موضوع «نهادینهسازی عرفان در فرهنگ جامعه دینی» به همت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) در قم برگزار شد.
هفتمین جلسه از سلسله نشستهای مجازی «جنگ و قرارگاه خانواده» با موضوع «تابآوری در خانواده در موقعیتهای بحرانی جنگی (نظامی، شناختی، فرهنگی و اقتصادی)» به همت کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد.
مراسم رونمایی از اثر ارزشمند و تازه پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) با عنوان «مکتب امام راحل و شهید» با حضور جمعی از عالیترین مقامات فرهنگی کشور، اندیشمندان و منظومهپژوهان انقلاب اسلامی برگزار گردید.
دستنگاشتههای حججاسلام والمسلمین محمد قمی، رئیس سازمان تبلیغات اسلامی، و عبدالحسین خسروپناه، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، در آیین رونمایی از کتاب «مکتب امام راحل و شهید» بر لوح یادمان این اثر ثبت شد.
در راستای تبیین نظاممند اندیشههای تمدنساز و تحلیل پیوستار فکری امامین انقلاب، مراسم رونمایی از اثر پژوهشی «مکتب امام راحل و شهید» با حضور مقامات ارشد فرهنگی و تبلیغی کشور، یکشنبه ۱۷ خردادماه در تهران برگزار میشود.
ششمین جلسه از سلسله نشستهای مجازی «جنگ و قرارگاه خانواده» با موضوع «خانواده و نقش الهیات جنگ در پذیرش شرایط بحرانی جنگ (ابتلا، خیر و نعمت بودن جنگ، منشأ رشد و...)» به همت کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد.
پنجمین جلسه از سلسله نشستهای مجازی «جنگ و قرارگاه خانواده» با موضوع «شیوههای مدیریت هيجانات کودکان (استرس، ترس، ناامیدی، نگرانی) در شرایط جنگی در خانواده» با ارائه دکتر مبین صالحی و به همت کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد.
ما وقتی میگوییم مقاصد، یاد اندیشه توحیدی توسعه یافته علامه طباطبایی در المیزان، طرح کلی اندیشه اسلامی در قرآن رهبر معظم انقلاب و فقه ولایی امام خمینی میافتیم. این اندیشه هرچند با نگاهی حکمی، مقصد و مبدا را توحید میبیند اما قائل به مرجعیت قرآن و به بیان ادبیات اهل بیت علیهم السلام «عرض روایات» به ساخت کلان عقلانی قرآن است.
یادداشت | سیدعلی موسوی
مقاصد متصور در فضای جامعه علمی ما فاصله عظیمی از آنچه در فقه مالکی به عنوان مقاصد شناخته می شود دارد. ما وقتی میگوییم مقاصد یاد اندیشه توحیدی توسعه یافته علامه طباطبایی در المیزان، طرح کلی اندیشه اسلامی در قرآن رهبر معظم انقلاب و فقه ولایی امام خمینی میافتیم. این اندیشه هرچند با نگاهی حکمی، مقصد و مبدا را توحید میبیند اما قائل به مرجعیت قرآن و به بیان ادبیات اهل بیت علیهم السلام «عرض روایات» به ساخت کلان عقلانی قرآن است. اساسا «موافقت با قرآن» مورد تاکید اهل بیت، معنایی اینچنین دارد. علاوه بر قرآن صامت، سمت دیگر این فهم متعالی فقهی، ریشه در منطق عملی اهل بیت علیهم السلام یعنی انسان ۲۵۰ ساله (قرآن ناطق و بسط یافته در طول حیات ۲۵۰ ساله معصومین) دارد.
اما اصطلاح فقه مقاصدی بسیار خطرناک و بی انضباط است و همه حساسیت های ضد قیاسی شیعه نثار آن ... البته ریشه مشکل در فقه مالکی نیست. ریشه مشکل به فهمهای معوج امام غزالی به تبع استادش امام جوینی از اندیشه امامت دارد. معالجات سادهسازی آنها نتوانست بیانضباطی نصوص را حل کند. نمونه بارزش ضرورات خمس غزالی به عنوان زیر ساخت مقاصد مالکیها، حفظ نفس و عقل و مال و نسب دنیاییترین تقریر از مقصد دین است. اضافه کردن حفظ دین نیز به این چهارگانه نیز در همین چارچوب بازسازی سکولار از اندیشه ولایی در ادبیات غیاثی جوینی و سپس غزالی است. این را با مقصد توحیدی _ ولایی ساخت یافته در اندیشه قرآنی _ حکمی _ روایی ما مقایسه کنید تا سطح متعالی دارایی ما و سطح نازل متاع مقاصد مالکی را درک کنیم.
لذا اساسا ادبیات ساخت یافته مقاصد به نظر حقیر برای فقه شیعه مسموم به سکولارسازی فقه است و بازسازی فقه شیعه نیاز به مبادی دیگری دارد که از علامه در المیزان و امام در متون اصوال و فقه خود و امثال رهبر معظم انقلاب و شهید مطهری در فرمایشتشان راهش را باز کرده اند.
از سویی دیگر تلقیهای ما از مقاصد فاصله بزرگی از واقعیت مجادلات فقه مالکی با حنفیها دارد. به خلاف فقه حنفی در مدرسه کوفه که در هوس انقلابینمایی، برای قرابت سیاسی و به تبع فقهی مکتب اهل بیت به حقیقت ناچار از خلاص شدن از میراث حدیثی به دلیل انقطاع صد ساله کتابت و سستی نقلها شد و به سرعت به قدرتی بینظیر در تفریع رسید و فضای اداره سیاسی جهان اسلام را قبضه کرد، فقه مالکی به دلیل مواجهات ارتدوکس و محافظه کارانه زاییده مدینه، خود چنین قدرتی را در خود نداشت، لذا در شمال آفریقا خصوصا پس از تغییر ذائقه با حاکمیت فقه شیعی دعائم ناچار به بازاندیشی و بدل سازی مشروع بود. شاطبی را در این چهارچوب باید روایت کرد.
بن عاشور هم سند ادعای حقیر در سکولار شدن فقه مقاصدی است. از ریسونی بهتر است نگویم که گرفتار چه معرکه عجیبی شد و به واسطه همین انفعالهای سنگینش به ناچار ریاست اتحاد علماء را نیز واگذار کرد.
مکتب امام خمینی (ره) به عنوان فصل اخیر مکتب حکمی _ قرآنی _ ولایی شیعه ، تنها راه بازسازی فقه شیعه است.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ[ مشاهده کل متن ]ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
شانزدهمین جلد کتاب «گلشن ابرار» با هدف پاسداشت میراث علمی نخبگان جهان تشیع و پاسخ به شبهات پیرامون غنای فرهنگی و تمدنی روحانیت، در ۷۱۲ صفحه توسط انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) منتشر و روانه بازار نشر شد.
کتاب «تکوین حزبالله: ریشههای اجتماعی ـ سیاسی شکلگیری حزبالله لبنان» بهعنوان نخستین اثر از مجموعه «کتاب مقاومت»، توسط پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (علیهالسلام) روانه بازار نشر شد. این اثر که حاصل پژوهش تحلیلی در بازههای سرنوشتساز تاریخ لبنان است، به کالبدشکافی زمینههای فکری و اجتماعی ظهور مقاومت اسلامی میپردازد.
پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) در آستانه انتشار یکی از راهبردیترین آثار پژوهشی خود در حوزه اندیشه انقلاب اسلامی، طرح پیشفروش ویژه کتاب «مکتب امام راحل و شهید (جهانبینی، ایدئولوژی، استراتژی)» را با تخفیف ۵۰ درصدی آغاز کرد.