به گزارش روابط عمومی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام، مدیر و جمعی از اعضای کارگروه مطالعات خانواده این پژوهشکده، با حضور در دفتر حجتالاسلام والمسلمین دکتر ناصر رفیعی محمدی، درباره ابعاد علمی، تربیتی و محتوایی برگزاری سلسله نشستهای «پدر ـ پسری» به مشورت و گفتوگو پرداختند.
تبیین روند فعالیتها و ضرورت ورود به موضوع «پدر ـ پسری»
در ابتدای این جلسه، دکتر محمدجواد فلاح، مدیر کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده، با ارائه گزارشی از روند فعالیتهای این کارگروه، گفت: کارگروه مطالعات خانواده با رویکرد «پژوهش مسئلهمحور و میدانی» فعالیت خود را آغاز کرده و پس از اجرای طرح جامع «پدر ـ دختری»، اکنون وارد مرحله دوم با تمرکز بر «پدر ـ پسری» شده است.
وی افزود: در طرح «پدر ـ دختری» بیش از ۱۴۰۰ صفحه محتوای پژوهشی تولید شد که بخشی از آن در قالب کتاب «پناه پدر» و بستههای آموزشی ـ ترویجی در اختیار مخاطبان قرار گرفت.
مدیر کارگروه مطالعات خانواده با اشاره به تضعیف نقش پدری و کمرنگشدن مؤلفههای «مردانگی مسئولانه» در خانواده امروز، تصریح کرد: هدف اصلی طرح «پدر ـ پسری»، بررسی نقش پدر در مسیر «مرد شدن» فرزندان پسر و تبیین جایگاه او در تربیت دینی، اخلاقی و اجتماعی آنان است.
وی همچنین از برگزاری نشستهای حضوری در دانشگاهها و مراکز حوزوی و نیز دهها نشست مجازی در ماههای شعبان و رمضان با حضور اساتید حوزه و دانشگاه خبر داد.
تأکید دکتر رفیعی بر پشتوانههای قرآنی و روایی
در ادامه این دیدار، حجتالاسلام والمسلمین دکتر ناصر رفیعی با تأکید بر اهمیت و ضرورت پرداخت علمی به موضوع رابطه پدر و پسر، این حوزه را از جمله مباحث برخوردار از پشتوانه غنی قرآنی و روایی دانست.
وی با اشاره به فراوانی گفتوگوها و نصایح پدران به پسران در قرآن کریم، خاطرنشان کرد: داستانهایی مانند گفتوگوی حضرت لقمان با فرزندش، رابطه حضرت یعقوب با حضرت یوسف، و توصیههای حضرت ابراهیم به فرزندانش، ظرفیتهای گستردهای برای استخراج الگوهای تربیتی در اختیار پژوهشگران قرار میدهد.
استاد رفیعی همچنین با اشاره به روایات متعدد در این زمینه افزود: در منابع روایی، بهویژه آثار گردآوریشده در مؤسساتی همچون دارالحدیث، مجموعه ارزشمندی از احادیث و حکمتها درباره تربیت فرزند و نقش پدر در این فرآیند وجود دارد که میتواند مبنای طراحی نشستهای علمی و کاربردی قرار گیرد.
استفاده از میراث مکتوب و نگاه آسیبشناسانه
دکتر رفیعی با اشاره به نامهها و وصایای تربیتی علما و بزرگان به فرزندان خود، از این متون بهعنوان گنجینهای مغفول در مطالعات خانواده یاد کرد و گفت: آثاری مانند نامه ۳۱ نهجالبلاغه، وصایای امامان معصوم علیهمالسلام به فرزندانشان و نیز نامهها و توصیههای علمایی چون علامه حلی، سید بن طاووس و امام خمینی به نامهها و وصایای تربیتی علما و بزرگان به فرزندان خود، از این متون بهعنوان گنجینهای مغفول در مطالعات خانواده یاد کرد و فرمودند: این آثار ظرفیت بالایی برای تحلیل تربیتی و الگوسازی دارند رحمهاللهعلیه، ظرفیت بالایی برای تحلیل تربیتی و الگوسازی دارند.
وی همچنین بر ضرورت نگاه آسیبشناسانه به تجربههای تاریخی تأکید کرد و افزود: حتی برخی توصیهها و وصایای منفی در تاریخ سیاسی اسلام، اگر بهدرستی تحلیل شوند، میتوانند بهعنوان عبرتهای تربیتی در تبیین آسیبهای رابطه پدر و پسر مورد استفاده قرار گیرند.
ضرورت پیوند پژوهش با میدان و متخصصان
حجتالاسلام والمسلمین رفیعی با تأکید بر تخصصیشدن مطالعات تربیتی، خواستار بهرهگیری از پایاننامههای دانشگاهی، پژوهشهای میدانی و گفتوگو با متخصصان فعال در حوزه کودک و نوجوان شد و تصریح کرد: پژوهش در حوزه پدر و پسر زمانی اثربخش خواهد بود که هم به متون دینی متصل باشد و هم به واقعیتهای زیسته خانواده امروز توجه داشته باشد.
در پایان این دیدار، بر استمرار همکاریهای علمی و بهرهگیری از دیدگاهها و رهنمودهای حجتالاسلام والمسلمین دکتر ناصر رفیعی در طراحی محتوایی و اجرای سلسله نشستهای «پدر ـ پسری» تأکید شد.