X
حضور دبیرکل مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی در مراسم روز ملی عربستان در تهران، بهانهای شده است تا حجتالاسلام احمد کوثری، مدیرگروه امت و تمدن پژوهشکده باقرالعلوم (ع) در یادداشتی، نسبت میان دیپلماسی، تقریب مذاهب و ملاحظات راهبردی جمهوری اسلامی را بررسی کند. نویسنده با اشاره به جایگاه مجمع تقریب و شرایط پرتنش منطقه، این پرسش را مطرح میکند که مرز میان تعامل دیپلماتیک و فاصله گرفتن از مبانی و اهداف تقریب کجاست.
در این یادداشت، محمدجواد فلاح با طرح این پرسش که «وحدت حول چه چیزی و با چه معیاری؟» به بررسی مفهوم وحدت و نسبت آن با حقیقت و ارزشهای دینی میپردازد. نویسنده با استناد به آیه «وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِیعًا وَلَا تَفَرَّقُوا»، تأکید میکند که وحدت حقیقی باید بر محور «حبلالله» شکل بگیرد و نباید به بهانه حفظ انسجام، ارزشهای دینی یا حق نقد و مطالبهگری نادیده گرفته شود.
گسترش تلفن همراه و اینترنت، پیمایشهای تلفنی و آنلاین را به ابزاری سریع و کمهزینه برای شناخت مسائل فرهنگی و اجتماعی ایران تبدیل کرده است؛ اما سهولت دسترسی به پاسخگویان، لزوماً به معنای دستیابی به تصویری دقیق و نماینده از جامعه نیست. ضعف در چارچوب نمونهگیری، عدم پاسخگویی و تفاوت گروههای حاضر و غایب در نمونه میتواند نتایج پیمایش را با سوگیری مواجه کند؛ مسئلهای که در موضوعات حساس فرهنگی، اجتماعی و سیاسی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
احمد کوثری مدیر کارگروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) در این یادداشت با بررسی عملکرد بخش علمی مجمع تقریب مذاهب اسلامی در چهلمین کنفرانس بینالمللی وحدت اسلامی، از فاصله گرفتن «تقریب» از مسائل واقعی و راهبردی جهان اسلام انتقاد میکند. نویسنده با اشاره به ضعف در حضور و گفتوگوی مستقیم با علمای اهلسنت، فقدان گفتمان روشن درباره وحدت و سردرگمی در تشخیص تهدیدها و فرصتهای جریانهای اسلامی، بر ضرورت عبور از همایشهای تشریفاتی و حرکت به سوی تقریبِ راهبردی، اجتماعی و عملیاتی تأکید دارد.
یادداشت | حبیبالله اسداللهی
یادداشت | محمد باغچقی پژوهشگر گروه امت و تمدن پژوهشکده باقرالعلوم علیه السلام
یادداشت | محمد باغچقی عضو گروه امت و تمدن پژوهشکده باقر العلوم (علیه السلام) قم
یادداشت | احمد کوثری
این یادداشت، با نگاهی به آیین باشکوه وداع با «امام شهید»، این رخداد را فراتر از یک مراسم تشییع و نمادی از پیوند عمیق ملت با آرمانهای اسلام، ایران و مقاومت روایت میکند. نویسنده با تبیین شخصیت امام شهید بهعنوان معمار بیداری امت اسلامی، تأکید دارد که مجاهدت، استقامت و مردمداری، سرمایهای ماندگار آفرید که بازتاب آن را میتوان در حضور پرشور ملت ایران، همراهی ملتهای منطقه و ادای احترام جهانی به این شخصیت تاریخی مشاهده کرد.
یادداشت | احمد کوثری مدیر گروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | مهدی افراز
در این یادداشت، نویسنده با تمرکز بر نسبت «شجاعت روشنفکری» و مواجهه اندیشمندان با شرایط بحرانی، به بازخوانی نقش اهل فکر در میدانهای اجتماعی و سیاسی میپردازد. او با تفکیک میان روشنفکران منفعل و روشنفکران صریح و حقگو، شجاعت علمی و اخلاقی را بهمثابه امری درونی و برخاسته از عقل و وجدان معرفی میکند که در بزنگاههای تاریخی خود را آشکار میسازد.
در میانه جنگ ترکیبی دشمن که میدان اصلی آن از مرزها به ذهنها و روابط اجتماعی منتقل شده است، پیام اخیر رهبر انقلاب با تأکید بر «جانفدایی» و پرهیز از تبدیل اختلاف به تنازع، نقشه راهی راهبردی برای صیانت از مهمترین سرمایه کشور، یعنی انسجام اجتماعی و نخبگانی، ارائه میدهد.
یادداشت | سیدعلی موسوی، استاد حوزه و دانشگاه
کتاب «نظریه مقاومت؛ گفتمان عقلانیت در برابر اباحهگری» نوشته سید یحیی حسینی، از سوی انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم (ع) منتشر شد. این اثر با تبیین مبانی نظریه مقاومت و مقایسه آن با نظریه لیبرالدموکراسی، به بررسی تفاوتهای این دو گفتمان در موضوعاتی همچون آزادی، عقلانیت، جایگاه انسان، نسبت فرد و جامعه، توحید و حکمرانی میپردازد.
سیزدهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع نسبت عرفان با علوم دیگر و تعریف جدیدی از عرفان اسلامی برای مأموریت الهی تمدنی، با سخنرانی حجتالاسلام والمسلمین وکیلی، استاد حوزه علمیه مشهد، به صورت مجازی برگزار شد.
کتاب «هدیه شروع؛ تجربهنگاری مؤسسه خیریه بنیان ازدواج قزوین» نوشته خدیجه خدابنده، توسط انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم (ع) منتشر شد. این اثر با بررسی تجربه شکلگیری، تداوم و پیشرفت یک مؤسسه خیریه فعال در حوزه ازدواج، به دنبال شناسایی سازوکارهای مؤثر در فعالیت تشکلهای مردمنهاد و ارائه الگویی برای ارتقای عملکرد این مجموعهها در زمینه تسهیل ازدواج و تحکیم بنیان خانواده است.
شمارههای دوازدهم و سیزدهم فصلنامه «نامهجمهور» با محوریت «اعتراض» منتشر شد. این دو شماره در مجموع ۷۶۰ صفحه، ابعاد تاریخی، اجتماعی، فکری، حقوقی و الهیاتی اعتراض در ایران را بررسی کرده و در ادامه، به مطالبات کارگری، تشکلیابی و نسبت اعتراض با احیای امر اجتماعی پرداختهاند.
کتاب «اشرافیت در عصر نبوی و علوی؛ بررسی اقدامات اشراف در عصر نبوی و علوی و سیره شناختی معصومین(ع) در تقابل با آنها» نوشته مهری خیری، توسط پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) منتشر شد.
کتاب «برای تغییر جهان؛ نظریه ایرانی مقاومت» نوشته سیدجواد طاهایی، با تمرکز بر ابعاد فلسفی، تاریخی و اجتماعی مفهوم مقاومت و نسبت آن با تاریخ و اندیشه ایرانی، بهتازگی توسط انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) منتشر شد.
در نشست بررسی کتاب «تکوین حزبالله» سخنرانان درباره نقش شرایط اجتماعی و سیاسی لبنان، انقلاب اسلامی ایران و مبانی فکری در شکلگیری جنبش حزبالله دیدگاههای خود را مطرح کردند.
دوازدهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع «تجربههای عرفانی در مواجهه با چالشهای نوین علوم شناختی» با ارائه حجج اسلام دکتر آذریان و دکتر افشارپور، اعضای هیئت علمی جامعةالمصطفی العالمیه، و دبیری علمی دکتر حسن رضایی، پژوهشگر مؤسسه شناخت، برگزار شد.
در نخستین نشست از سلسلهنشستهای تخصصی «تبیین رابطه حقوقی و سیاسی کاربر، سکو و دولت» که به همت گروه مطالعات فضای مجازی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد، دکتر محمد محمدینیا به بررسی «رژیم حاکمیت در پلتفرمیشدن جامعه چین» پرداخت و ابعاد حقوقی و سیاسی حکمرانی در جامعه پلتفرمی چین را مورد بحث و بررسی قرار داد.
در ادامه سلسلهنشستهای «روایت کتاب» پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع)، نشست روایت و بررسی کتاب «تکوین حزبالله» روز دوشنبه ۶ مهرماه در کتابستان باران رضوی برگزار میشود.
حجتالاسلام والمسلمین دکتر عباسی، مدرس حوزه و دانشگاه و حجتالاسلام زینالعابدینی، استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم، در یازدهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با تأکید بر پیوند فقه، اخلاق و عرفان، بر ضرورت حضور تربیت عرفانی در عرصه اجتماعی و حکمرانی تأکید کردند.
نشست علمی «منطق راهبردی وحدت در قرآن؛ از همگرایی امت تا نفی بنیانهای تکفیر» به همت کارگروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) و مؤسسه تخصصی سراج منیر برگزار میشود.
دهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع «افزایش اضطراب و فرسودگی روانی در عرفانهای نوپدید در برابر عرفان حقیقی و توحیدی با نگاه حکمرانی تمدنی» با ارائه حجتالاسلام والمسلمین دکتر جعفریان، عضو گروه عرفان و مدیر گروه شیعهشناسی مجتمع حکمت و ادیان جامعهالمصطفی(ص)، برگزار شد.
نخستین نشست از سلسله نشستهای «روایت کتاب» با محوریت کتاب «پناه پدر» نوشته محمدجواد فلاح و با حضور نویسنده اثر برگزار شد. در این نشست، اهمیت رابطه پدر و دختر، آسیبهای ناشی از ضعف یا اختلال این رابطه و مهارتهایی که پدران برای تعامل با دختران در موقعیتهای مختلف به آن نیاز دارند، تشریح شد.
کتاب «احکام اعتکاف» با رویکردی موضوعی و کاربردی، مجموعهای منسجم از مسائل فقهی اعتکاف را بر پایه فتاوای ۱۲ تن از مراجع عظام تقلید ارائه میکند. این اثر که به همت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام تدوین شده، میکوشد با ساختاری نظاممند و دسترسپذیر، پاسخگوی نیاز مبلغان دینی و عموم مخاطبان در مواجهه با احکام اعتکاف باشد.
به گزارش روابط عمومی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام، فقه اسلامی بهعنوان یکی از ارکان بنیادین معارف دینی، نقش تعیینکنندهای در ساماندهی حیات فردی و اجتماعی مسلمانان ایفا میکند. در این میان، تبیین دقیق و دسترسپذیر احکام شرعی، بهویژه در موضوعات عبادی ـ اجتماعی، از ضرورتهای اساسی تبلیغ دینی و پاسخگویی به نیازهای مکلفان در شرایط پیچیده زیست معاصر به شمار میآید. اعتکاف، بهعنوان یکی از عبادات جمعیِ واجد ابعاد تربیتی و اجتماعی، نیازمند تبیین فقهی منسجم، دقیق و قابل استفاده برای عموم مخاطبان است.
کتاب «احکام اعتکاف» با رویکردی موضوعمحور و مسئلهمحور، در همین راستا و به همت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام تدوین شده است. این اثر میکوشد با شناسایی کاستیهای موجود در منابع فتوایی متعارف ـ از جمله پراکندگی مطالب، حجم بالای آثار و دشواری دسترسی سریع به فتاوا در میان تعدد مراجع تقلید ـ الگویی کارآمد برای ارائه احکام شرعی در قالبی منظم و قابل بهرهبرداری ارائه دهد.
روششناسی این کتاب بر سه محور اساسی استوار است: تدوین درختواره فقهی، طراحی نظاممند سؤالات شرعی و استخراج فتاوای مراجع معظم تقلید. در گام نخست، درختوارهای استاندارد برای باب اعتکاف طراحی شده است که با تفکیک منطقی و دقیق موضوعات در زیرشاخههای مرتبط، امکان جستوجوی هدفمند و دستیابی سریع به مسئله مورد نظر را فراهم میسازد. این ساختار، بهویژه برای مبلغان دینی و پاسخگویان مسائل شرعی، کارآمدی ویژهای دارد.
در مرحله بعد، با محور قرار دادن منابع فتوایی تفصیلی همچون عروة الوثقی و تحریرالوسیله، مسائل فقهی مرتبط با اعتکاف بازخوانی و در قالب سؤالاتی جدید و فهمپذیر بازطراحی شدهاند. در طراحی این سؤالات، معیارهایی نظیر فراگیری موضوع، ابتلای مکلفان، وضوح ادبی و توجه به مسائل مستحدثه مورد توجه قرار گرفته است. سپس، فتاوای ۱۲ تن از مراجع عظام تقلید با مراجعه مستقیم به منابع معتبر فقهی استخراج و ذیل هر سؤال ارائه شده است.
محتوای کتاب پس از تبیین تعریف، پیشینه، زمان و آداب اعتکاف، بهصورت تفصیلی به موضوعاتی همچون اقسام اعتکاف، نیابت در اعتکاف، شرایط صحت اعتکاف، قطع اعتکاف، محرمات و مبطلات اعتکاف، قضا و کفاره اعتکاف باطلشده میپردازد. چینش مطالب بهگونهای است که مخاطب بتواند بدون نیاز به پیشزمینه تخصصی عمیق، پاسخ مسئله مورد ابتلای خود را بهدقت و سهولت بیابد.
کتاب «احکام اعتکاف» منتشر شده در قطع وزیری، شمارگان 1000 نسخه و 112 صفحه توسط پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام، منبعی کاربردی برای مبلغان دینی، دانشپژوهان فقه، فعالان فرهنگی و عموم علاقهمندان به مباحث فقهی به شمار میآید و میتواند الگویی موفق برای تدوین سایر احکام موضوعی در عرصه تبلیغ و آموزش دینی تلقی شود.
🔗 تهیه کتاب از فروشگاه اینترنتی: 🌐 http://pbshop.ir/__p-353.aspx
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ[ مشاهده کل متن ]ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ