X
یادداشت | مهدی افراز
در این یادداشت، نویسنده با تمرکز بر نسبت «شجاعت روشنفکری» و مواجهه اندیشمندان با شرایط بحرانی، به بازخوانی نقش اهل فکر در میدانهای اجتماعی و سیاسی میپردازد. او با تفکیک میان روشنفکران منفعل و روشنفکران صریح و حقگو، شجاعت علمی و اخلاقی را بهمثابه امری درونی و برخاسته از عقل و وجدان معرفی میکند که در بزنگاههای تاریخی خود را آشکار میسازد.
در میانه جنگ ترکیبی دشمن که میدان اصلی آن از مرزها به ذهنها و روابط اجتماعی منتقل شده است، پیام اخیر رهبر انقلاب با تأکید بر «جانفدایی» و پرهیز از تبدیل اختلاف به تنازع، نقشه راهی راهبردی برای صیانت از مهمترین سرمایه کشور، یعنی انسجام اجتماعی و نخبگانی، ارائه میدهد.
یادداشت | سیدعلی موسوی، استاد حوزه و دانشگاه
در روزگاری که دشمن پس از ناکامی در میدان نظامی و اقتصادی، تمرکز خود را بر شکافهای درونی جامعه ایران قرار داده است، هر اختلاف —اگر موجّه و برخاسته از دغدغههای انقلابی باشد— میتواند به ابزاری در خدمت پروژه فرسایش انسجام ملی تبدیل شود. پیام اخیر رهبر انقلاب با برجستهسازی مفهوم «جانفدایی»، تلاشی است برای بازتعریف مرز میان «اختلافِ سازنده» و «تنازعِ ویرانگر»؛ مرزی که عبور از آن، زمین بازی را ناخواسته به سود دشمن تغییر میدهد.
یادداشت | احمد کوثری
اینجا میناب است؛ شهری که نامش با «مِیِ شهادت» و «آبِ معصومیت» گره خورده است. روایتی از یک کشف و شهود تمدنی در تقابل میان دنیای پلیدیها و دنیای پاکیها؛ جایی که مدرسه شجره طیبه به مقتلی برای رویاهای آمریکایی تبدیل شده و کودکانش، زودتر از همگان، فارغالتحصیل مکتبخانه حقانیت ایران شدهاند.
حضور محوری زنان در تجمعات و عرصههای مقاومت، فراتر از یک مشاهده ساده، نیازمند توصیف و تحلیلی مبتنی بر مبانی هویت اسلامی است. رضا طراوت در این یادداشت با نقد الگوهای غربی که میان «کار» و «زندگی» دوقطبی ایجاد کرده و منجر به مردوارهشدن یا ابزارانگاری زنان شدهاند، به تبیین «الگوی سوم» میپردازد؛ الگویی که در آن زن انقلابی ایرانی با حفظ اصالت انسانی و نقش زندگیسازی، در متن جنگ و بحرانهای اجتماعی، پیشرویی خود را در مسیر تمدنسازی اسلامی به اثبات میرساند.
یادداشت | احمد کوثری مدیرگروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | عبدالله صفری مدیرگروه سیاستگذاری فرهنگی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | محمدجواد فلاح مدیر گروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام
یادداشت | رضا طراوت پژوهشگر مکتب امام (ره)
به قلم: محمدجواد فلاح مدیرگروه مطالعات خانواده و تربیت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
به مناسبت فرارسیدن ماه محرمالحرام و ایام عزاداری سید و سالار شهیدان حضرت اباعبداللهالحسین علیهالسلام، مجموعهای از آثار منتشرشده توسط انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام معرفی میشود؛ آثاری که هر یک از زاویهای به بازخوانی حادثه کربلا، فرهنگ عاشورا و امتداد اجتماعی آن در جامعه معاصر میپردازند.
بررسی سلسله نشستهای علمی همایش امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی؛ از عرفان فردی تا حکمرانی دینی، اقتصاد، فرهنگ و نظام تمدنی جمهوری اسلامی ایران.
نخستین همایش ملی «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی و نسبت آن با نظام حکمرانی جمهوری اسلامی ایران؛ چالشها و فرصتها» به همت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (علیهالسلام) برگزار میشود.
هفدهمین جلد از مجموعه «گلشن ابرار» در حالی منتشر شده که این اثر، بیش از یک کار معمول در حوزه زندگینامهنویسی، بهعنوان بخشی از یک پروژه گسترده برای بازنمایی تاریخ نخبگان شیعه قابل خوانش است؛ پروژهای که تلاش دارد مسیر تداوم جریان علمی تشیع را از دل شخصیتها و دورههای مختلف تاریخی دنبال کند.
ششمین نشست علمی از همایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی و نسبت آن با نظام حکمرانی جمهوری اسلامی ایران؛ چالشها و فرصتها» با سخنرانی آیتالله محمدباقر تحریری، استاد اخلاق و تولیت مدرسه علمیه مروی، در قم برگزار شد.
پنجمین نشست از سلسله نشستهای همایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی و نسبت آن با نظام حکمرانی جمهوری اسلامی ایران؛ چالشها و فرصتها» با موضوع «نهادینهسازی عرفان در فرهنگ جامعه دینی» به همت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) در قم برگزار شد.
هفتمین جلسه از سلسله نشستهای مجازی «جنگ و قرارگاه خانواده» با موضوع «تابآوری در خانواده در موقعیتهای بحرانی جنگی (نظامی، شناختی، فرهنگی و اقتصادی)» به همت کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد.
مراسم رونمایی از اثر ارزشمند و تازه پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) با عنوان «مکتب امام راحل و شهید» با حضور جمعی از عالیترین مقامات فرهنگی کشور، اندیشمندان و منظومهپژوهان انقلاب اسلامی برگزار گردید.
دستنگاشتههای حججاسلام والمسلمین محمد قمی، رئیس سازمان تبلیغات اسلامی، و عبدالحسین خسروپناه، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، در آیین رونمایی از کتاب «مکتب امام راحل و شهید» بر لوح یادمان این اثر ثبت شد.
در راستای تبیین نظاممند اندیشههای تمدنساز و تحلیل پیوستار فکری امامین انقلاب، مراسم رونمایی از اثر پژوهشی «مکتب امام راحل و شهید» با حضور مقامات ارشد فرهنگی و تبلیغی کشور، یکشنبه ۱۷ خردادماه در تهران برگزار میشود.
ششمین جلسه از سلسله نشستهای مجازی «جنگ و قرارگاه خانواده» با موضوع «خانواده و نقش الهیات جنگ در پذیرش شرایط بحرانی جنگ (ابتلا، خیر و نعمت بودن جنگ، منشأ رشد و...)» به همت کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد.
پنجمین جلسه از سلسله نشستهای مجازی «جنگ و قرارگاه خانواده» با موضوع «شیوههای مدیریت هيجانات کودکان (استرس، ترس، ناامیدی، نگرانی) در شرایط جنگی در خانواده» با ارائه دکتر مبین صالحی و به همت کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد.
سخن پژوهشکدهنوگرايي، موضوع جنجال برانگيز در گذشته و حال کشورماست که تقابل يا همزيستي آن با سنت، محافل روشنفکري و حتي فرهنگ عمومي جامعه را متأثر از خود ساخته است.با ظهور نوگرايي و شکلگيري جوامع مدرن، بدون شک نقش سنت، تغييراتي يافته و برخي وجوه آن تحت تأثير شرايط جديد قرار گرفته است. تعيين اين دگرگوني ها بسته به خصوصيات فرهنگي هر جامعه متفاوت است، اما نميتوان گفت که لزوما اين تحولات سبب تضعيف سنت شدند؛ چرا که بسياري از سنتها همچنان نقش مهمي در زندگي افراد و حيات اجتماعي ايفا ميکنند و حتي اگر تمامي راهها براي انتقال آنها به نسلهاي بعد مسدود باشد، انتقال شفاهي و سينه به سينه را نميتوان مانع شد. حقايق اجتماعي نشان دادهاند که مردم ميتوانند چنان زندگي خود را سازماندهي کنند که عناصر سنتي با شيوههاي جديد زندگي يکپارچه شوند. در اين سازماندهي لزوما نه سنتها کنارگذارده ميشوند و نه شيوههاي جديد مطرود ميگردند، بلکه در تعامل آنها برخي از سنتها و عناصر مدرن هيأتي نو مييابند و برآيند آنها سبب تحکيم زندگي فردي و اجتماعي خواهد شد. تعارض نوگرايي با دين را بايد نگرشي جاهلانه يا مغرضانه بدانيم، چرا که نه نوگرايي در ذات خود تعارضي با ارزشها و اعتقادات ديني دارد و نه معارف ناب الهي تحجر و عقبماندگي را به پيروان خود توصيه ميکنند. آنان که دم از تعارض و زوال فرهنگ ديني در جامعه مدرن ميزنند، احتمالاً به دنبال تحميل الگوهاي نوگرايي مورد قبول خويش، دين را مانعي سرراه ميبينند و يا اينکه از دستيابي به معارف ناب ديني محروم ماندهاند وتجارب قرون وسطايي را که ربطي به اصول مورد قبول اديان الهي ندارد، ملاک کار خويش قرار دادهاند. شايد اين جمله پاسخ مناسبي براي شبهه پيش آمده باشد که بهترين دليل بر امکان يک پديده، رخداد آن است. امروزه بسياري از کشورهاي اسلامي، از جمله ايران، نوگرايي را در دستور کار خود قرار دادهاند، ضمن اينکه اسلام اساس حکومت و جامعه آنها را تشکيل ميدهد.دين يکي از موضوعاتي است که امروزه راه خود را در وسايل ارتباط جمعي بازکرده است؛ اما اين حضور همواره با فراز و نشيبهاي تاريخي روبهرو بوده که ارتباطي تنگاتنگ با فرهنگ جامعه داشته است.گذشت زمان نشان داد که نه تنها دين و وسايل ارتباط جمعي با يکديگر ناسازگاري ندارند، بلکه دين نياز واقعي انسانهاست که آنها در هر گوشه زندگي آن را جستجو ميکنند. امکان حضور دين در ارتباطات جمعي نه تنها محقق شد و پشتيبان مطالعات نظري در علوم اجتماعي نيز گرديد، بلکه به تدريج به صورت يک ضرورت ارتباطي خود را نشان داد. پس از پيروزي انقلاب ايران، با توجه به اينكه دين به عنوان يك نهاد قوي، وارد حوزه كلان فعاليتهاي سياسي و اجتماعی گرديد و اداره حكومت و اجتماع را برعهده گرفت و صدور انقلاب را هم سرلوحه آرمانهاي خود قرارداد، مسأله كارآمد بودن دين در اداره ابعاد مختلف جامعه و قدرت و توانايي آن در ايجاد تحول و تكامل همه جانبه، جايگاه خاصي در مباحث نظري و كاربردي پيدا كرد. درباب ضرورت بررسي در مبادي نظري و كاربردي اين نظريه بايدگفت كه چنين رهيافتي در تحليل برخي پژوهشگران درباره دين و نهادها و مناسك ديني به چشم مي خورد. نويسنده محترم در نوشتار حاضر کارکرد دين را در جامعه سنتي و مدرن از زواياي گوناگون بررسي نموده وبا تحليل اين موضوع بيان مي دارد دين درجامعه مدرن نه تنها مانع حرکت و پيشرفت نيست بلکه نياز اصلي پيشرفت فردي و اجتماعي است.در پايان از محقق گرانقدر جناب آقاي امان الله فصيحي که تلاش فراواني در تأليف اين اثر نمودند قدرداني مي نماييم.پژوهشکده باقرالعلوم×فروردين 1389
عنوان: تحليل کارکردهاي دين در جامعه سنتي و مدرن
نويسنده: امان الله فصيحي
ناشر: پژوهشکده باقر العلوم(ع)
موضوع: دين ،فلسفه،سیاست
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ[ مشاهده کل متن ]ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
شانزدهمین جلد کتاب «گلشن ابرار» با هدف پاسداشت میراث علمی نخبگان جهان تشیع و پاسخ به شبهات پیرامون غنای فرهنگی و تمدنی روحانیت، در ۷۱۲ صفحه توسط انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) منتشر و روانه بازار نشر شد.
کتاب «تکوین حزبالله: ریشههای اجتماعی ـ سیاسی شکلگیری حزبالله لبنان» بهعنوان نخستین اثر از مجموعه «کتاب مقاومت»، توسط پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (علیهالسلام) روانه بازار نشر شد. این اثر که حاصل پژوهش تحلیلی در بازههای سرنوشتساز تاریخ لبنان است، به کالبدشکافی زمینههای فکری و اجتماعی ظهور مقاومت اسلامی میپردازد.
پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) در آستانه انتشار یکی از راهبردیترین آثار پژوهشی خود در حوزه اندیشه انقلاب اسلامی، طرح پیشفروش ویژه کتاب «مکتب امام راحل و شهید (جهانبینی، ایدئولوژی، استراتژی)» را با تخفیف ۵۰ درصدی آغاز کرد.