X
گسترش تلفن همراه و اینترنت، پیمایشهای تلفنی و آنلاین را به ابزاری سریع و کمهزینه برای شناخت مسائل فرهنگی و اجتماعی ایران تبدیل کرده است؛ اما سهولت دسترسی به پاسخگویان، لزوماً به معنای دستیابی به تصویری دقیق و نماینده از جامعه نیست. ضعف در چارچوب نمونهگیری، عدم پاسخگویی و تفاوت گروههای حاضر و غایب در نمونه میتواند نتایج پیمایش را با سوگیری مواجه کند؛ مسئلهای که در موضوعات حساس فرهنگی، اجتماعی و سیاسی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
احمد کوثری مدیر کارگروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) در این یادداشت با بررسی عملکرد بخش علمی مجمع تقریب مذاهب اسلامی در چهلمین کنفرانس بینالمللی وحدت اسلامی، از فاصله گرفتن «تقریب» از مسائل واقعی و راهبردی جهان اسلام انتقاد میکند. نویسنده با اشاره به ضعف در حضور و گفتوگوی مستقیم با علمای اهلسنت، فقدان گفتمان روشن درباره وحدت و سردرگمی در تشخیص تهدیدها و فرصتهای جریانهای اسلامی، بر ضرورت عبور از همایشهای تشریفاتی و حرکت به سوی تقریبِ راهبردی، اجتماعی و عملیاتی تأکید دارد.
یادداشت | حبیبالله اسداللهی
یادداشت | محمد باغچقی پژوهشگر گروه امت و تمدن پژوهشکده باقرالعلوم علیه السلام
یادداشت | محمد باغچقی عضو گروه امت و تمدن پژوهشکده باقر العلوم (علیه السلام) قم
یادداشت | احمد کوثری
این یادداشت، با نگاهی به آیین باشکوه وداع با «امام شهید»، این رخداد را فراتر از یک مراسم تشییع و نمادی از پیوند عمیق ملت با آرمانهای اسلام، ایران و مقاومت روایت میکند. نویسنده با تبیین شخصیت امام شهید بهعنوان معمار بیداری امت اسلامی، تأکید دارد که مجاهدت، استقامت و مردمداری، سرمایهای ماندگار آفرید که بازتاب آن را میتوان در حضور پرشور ملت ایران، همراهی ملتهای منطقه و ادای احترام جهانی به این شخصیت تاریخی مشاهده کرد.
یادداشت | احمد کوثری مدیر گروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | مهدی افراز
در این یادداشت، نویسنده با تمرکز بر نسبت «شجاعت روشنفکری» و مواجهه اندیشمندان با شرایط بحرانی، به بازخوانی نقش اهل فکر در میدانهای اجتماعی و سیاسی میپردازد. او با تفکیک میان روشنفکران منفعل و روشنفکران صریح و حقگو، شجاعت علمی و اخلاقی را بهمثابه امری درونی و برخاسته از عقل و وجدان معرفی میکند که در بزنگاههای تاریخی خود را آشکار میسازد.
در میانه جنگ ترکیبی دشمن که میدان اصلی آن از مرزها به ذهنها و روابط اجتماعی منتقل شده است، پیام اخیر رهبر انقلاب با تأکید بر «جانفدایی» و پرهیز از تبدیل اختلاف به تنازع، نقشه راهی راهبردی برای صیانت از مهمترین سرمایه کشور، یعنی انسجام اجتماعی و نخبگانی، ارائه میدهد.
یادداشت | سیدعلی موسوی، استاد حوزه و دانشگاه
در روزگاری که دشمن پس از ناکامی در میدان نظامی و اقتصادی، تمرکز خود را بر شکافهای درونی جامعه ایران قرار داده است، هر اختلاف —اگر موجّه و برخاسته از دغدغههای انقلابی باشد— میتواند به ابزاری در خدمت پروژه فرسایش انسجام ملی تبدیل شود. پیام اخیر رهبر انقلاب با برجستهسازی مفهوم «جانفدایی»، تلاشی است برای بازتعریف مرز میان «اختلافِ سازنده» و «تنازعِ ویرانگر»؛ مرزی که عبور از آن، زمین بازی را ناخواسته به سود دشمن تغییر میدهد.
دهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع «افزایش اضطراب و فرسودگی روانی در عرفانهای نوپدید در برابر عرفان حقیقی و توحیدی با نگاه حکمرانی تمدنی» با ارائه حجتالاسلام والمسلمین دکتر جعفریان، عضو گروه عرفان و مدیر گروه شیعهشناسی مجتمع حکمت و ادیان جامعهالمصطفی(ص)، برگزار شد.
نخستین نشست از سلسله نشستهای «روایت کتاب» با محوریت کتاب «پناه پدر» نوشته محمدجواد فلاح و با حضور نویسنده اثر برگزار شد. در این نشست، اهمیت رابطه پدر و دختر، آسیبهای ناشی از ضعف یا اختلال این رابطه و مهارتهایی که پدران برای تعامل با دختران در موقعیتهای مختلف به آن نیاز دارند، تشریح شد.
گروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) نشست علمی «وحدت؛ راهکار مقابله با تکفیر و تحقق تمدن نوین اسلامی» را با حضور پژوهشگران و استادان حوزه و دانشگاه برگزار میکند.
نخستین شماره کتابمجله «آورد» با عنوان «موشک ایرانی» به صاحبامتیازی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) منتشر شد. این اثر به مدیرمسئولی و سردبیری امیر سعادتی منتشر و راهی بازار نشر شد.
در ادامه سلسلهنشستهای «روایت کتاب»، نشست معرفی و بررسی کتاب «پناه پدر؛ مهارتهای اخلاقی و عاطفی در رابطه پدر ـ دختری» با حضور نویسنده اثر برگزار میشود.
حضرت آیت الله سید مجتبی حسینی خامنهای رهبر معظم انقلاب اسلامی در پیامی به مناسبت هفته وحدت با تبریک سالروز ولادت با سعادت حضرت ختمی مرتبت محمد مصطفی(ص) و حضرت امام جعفر صادق(ع)، برنامه بدخواهان و دشمنان اسلام را برجستهسازی اختلافات برای تضعیف امت اسلامی و تسلط بر آن خواندند و با اشاره به فرو افتادن نقابهای فریبنده از چهره جنایتکار آمریکا، اتحاد امت اسلامی و دفاع از یکدیگر در مقابل کفر و همافزایی در مسائل مختلف مادی و معنوی را ضروری برشمردند و خطاب به حکّام کشورهای اسلامی تأکید کردند: حاکمان جنایتکار امریکا و نظام جعلی صهیونی دشمنان قسم خورده اتحاد اسلامی و همه امت اسلام از جمله ملتهای غرب آسیا و شمال افریقا هستند، بنابراین دشمن واقعی خود را بشناسید و با نقشه آن مقابله کنید.
ایشان همچنین با اشاره به تحقق قابل قبول درسهای وحدتبخش مکتب اسلامی در ایران عزیز، مجدداً به آحاد ملت توصیه کردند به هیچوجه اجازه بروز هیچ اختلافی را در بین خود ندهند.
حضرت آیتالله سیدمجتبی حسینی خامنهای رهبر معظم انقلاب اسلامی در پیامی به مناسبت هفته دولت ضمن قدردانی از اقدامات شایسته دولت بویژه رئیسجمهور صادق و دلسوز که برغم همه محدودیتها و دسیسههای گوناگون دشمن آمریکایی-صهیونی و تشدید تحریمها و محاصرهها انجام شده است، بر لزوم تبیین و روایت «قدرت و قوت ایران» و برجسته سازی آن و پرهیز از هرگونه سخن «ناامید کننده وتضعیف کننده انگیزه های ملی وعمومی » و «دوگانه سازیهای موهوم» تاکید کردند: قاطعانه اعلام میکنم؛ ارتکاب هرآنچه به ضرر انسجام اجتماعی باشد،ممنوع است.
سلسله نشستهای تخصصی «تبیین نسبت حقوقی و سیاسی کاربر، سکو و دولت» به همت کارگروه مطالعات فضای مجازی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع)، از نیمه دوم شهریورماه ۱۴۰۵ در قم و تهران برگزار میشود.
نهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع «از گفتوگوی ادیان تا دیپلماسی معنوی؛ امکان بازسازی روابط جهان اسلام بر پایه عرفان و تصوف» با حضور حجتالاسلاموالمسلمین دکتر سیدمهدی علیزاده موسوی، استاد حوزه و دانشگاه، پژوهشگر حوزه کلام تطبیقی و نماینده مقام معظم رهبری در بنگلادش، برگزار شد.
هفته وحدت، فرصتی برای بازخوانی مشترکاتی است که مسلمانان را در کنار یکدیگر قرار میدهد و زمینه همدلی، همبستگی و همکاری میان آنان را فراهم میکند. این مناسبت، یادآور ضرورت تحکیم پیوندهای امت اسلامی و توجه به ارزشهایی است که میتواند دلهای مسلمانان را به یکدیگر نزدیکتر کند.
پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع)، «سند راهبردی تبلیغ دین» را همراه با مجموعهای از مستندات و مباحث پشتیبان تدوین کرده است؛ مجموعهای که با تمرکز بر تعریف و مفهومشناسی تبلیغ، بررسی ابعاد و ویژگیهای آن و توجه به مسائل و اقتضائات فعالیت تبلیغی، در پی فراهم کردن زمینهای برای شناخت دقیقتر وضعیت تبلیغ و ترسیم مسیر راهبردی آن است.
فرارسیدن سالروز رحلت جانسوز حضرت محمد مصطفی(ص)، شهادت مظلومانه سبط اکبر پیامبر گرامی اسلام، حضرت امام حسن مجتبی(ع)، و شهادت غریبانه هشتمین پیشوای معصوم، حضرت امام علی بن موسیالرضا(ع)، را به عموم مسلمانان و شیعیان جهان تسلیت عرض میکنیم.
به نام خدا به همت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی وبینار نقد کتاب "هویت بخشی به شهر" برگزار گردید به گزارش مدیریت ارتباطات و روابط عمومی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی، وبینار نقد کتاب نقد کتاب "هویت بخشی به شهر" با حضور ناقدین محترم حجت الاسلام دکتر علی رضا بشیری و دکتر سید مجتبی قافله باشی با حضور دکتر جمال یزدانی نویسنده این کتاب شنبه 27 آذر ماه 1400 برگزار گردید. در ابتدای این وبینار نخست دکتر جمال یزدانی به بیان دلایل خود در موردنگارش این کتاب پرداخت و گفت: شهرداری مشهد، به عنوان یکی از مهم ترین و پیشروترین شهرداری های کشور تا سال ۱۳۷۸، تنها چهار خانه فرهنگ کوچک با نیروها و برنامه های با مخاطب بسیار کم داشت. و بیش از این در حوزه فرهنگی هیچ گونه مداخله ای نداشت. فعالیت های فرهنگی در ساختار رسمی شهرداری جایگاهی نداشت و کارها پروژه ای انجام می شد. وحید جلیلی، چهره خبره فرهنگی، سردبیر مجله سوره و مبدع جشنواره فیلم عمار؛ که عملیات های متعدد فرهنگی را در دفتر جبهه مطالعات فرهنگی انقلاب اسلامی رقم زده بود؛ معاونت فرهنگی شهرداری مشهد را قبول می نماید و در تاریخ هفتم آبان ۱۳۹۳ معارفه می شود. وی افزود جلیلی در روز معارفه خود، رویکردش را ایجاد شادکامی مومنانه در شهر مشهد دانست و گفتمان شهادت را دال مرکزی فعالیت های مرکزی معاونت فرهنگی عنوان نمود. او تحقق فرزاهای زیارت امین الله را یکی از مهم ترین محورهای فعالیت های خود دانست. از مهم ترین رویکردهای اعلامی و اعمالی جلیلی در دوره مدیریتی تقریبا سه ساله اش تقدم تحول بر تغییر در نیروی انسانی بود. کمتر از پانزده نفر از نیروهای همفکر و بیرون از مجموعه شهرداری را وارد مجموعه کرد که البته هیچ کدام تبدیل به نیروهای رسمی شهرداری نیز نشدند و همگی بعد از تغییر او، از شهرداری خارج شدند. وی خاطر نشان کرد ابعاد مختلف مدیریت وحید جلیلی در این بازه زمانی، از جهات متعدد قابل مطالعه و بررسی است: الگوی مدیریتی، رویکرد سیاست گذاری فرهنگی، نگاه نظری و مبنایی به حوزه فرهنگ انقلاب اسلامی، تولید ادبیات و کلیدواژه های جدید در حوزه مدیریت فرهنگی، عرصه گشایی های متنوع، حجم کار بالا و جهادی به نسبت دوره های پیش از خود و در یک کلمه کیفی سازی، مردمی سازی و هویت محوری و عدالت خواهی عینی در حوزه مدیریت فرهنگی شهر، ابعاد مختلف این دوره سه ساله محسوب می شود. در ادامه این وبینار حجت الاسلام دکتر علی رضا بشیری به بیان دیدگاههای خود در مورد این کتاب پرداخت و گفت: از منظر من این کتاب، کتاب بسیار خوبی است و واقعا باید به نویسندگان آن خسته نباشید و خدا قوت گفت. جای خالی این نوع کتابها در بازار نشر و فرهنگ حس میشود. با کمی اصلاحات میتوان از آن مقاله علمی پژوهشی استخراج کرد و اینکه شهرداری هم همکاری کرده جای تعجب و البته تشکر دارد. وی افزود فصل بندی کتاب بسیار مدون و کاربردی است. طرح جلد هم شیک و ساده می باشد. بنده به عنوان کارشناس ارتباطات خیلی ازآن لذت بردم. البته ای کاش چند جمله توضیحات در مورد کتاب در پشت جلد نوشته می شد. البته گاهی در معانی کلمات دقت نشده و رفرنس داده نشده که ان شاء الله برطرف گردد. ضمن اینکه به نقاط مثبت طرح ها مفصل پرداخته شده اما نقاط ضعف آنها کمتر مورد اشاره قرار گرفته است. در ادامه دکتر سید مجتبی قافله باشی از دیگر ناقدان محترم ضمن بیان اینکه موضوع کتاب، امر مبارکی است و جا دارد تدوین تجربیات فعالیتهای مردمی و مدیریتی، به یکی از جریانهای اصلی حوزه کتاب تبدیل شوند، افزود: در مورد کتاب، میتوان به دو نکته اصلی اشاره نمود. نکته اول در مورد مباحثی است که جای خالی آنان در کتاب موجود است. در این زمینه نیز جای خالی دو دسته مباحث احساس میشود: ـ این کتاب به تجربه فعالیتهای انجام شده در حدود سه سال فعالیت آقای وحید جلیلی در سازمان فرهنگی شهرداری مشهد میپردازد. لذا جا داشت بیش از این در مورد تجربیات ایشان و تیم مدیریتیشان در این دوران پرداخته میشد. با این حال، ادعای کتاب این است که این تصور درست نبوده و اتفاقاً عملکرد خوب تیم جدید باعث شده تا تجربیات ایشان قابل الگوبرداری باشد. از این رو شایسته بود در طول کتاب، شاخصهای تجربه داشتن و یا تعادل بین عرصه اجرا و نظر باز میشد و مطابق با تجربیات انجام شده مشخص میگردید. وی خاطر نشان کرد، همانگونه که در کتاب اشاره شده است عرصه فرهنگ، درگیر دوگانگیهایی چون ذکر و غفلت، وحدت و کثرت و علم و عمل است. با این حال، این موضوع به زبان تجربه درآمده است. اما در مورد روایتهایی که در مورد برنامههای فرهنگی شهرداری مشهد صورت گرفته است، به نظر میرسد این روایت، کامل و گزارشگونه فعالیتها را گزارش نموده است، البته بهتر بود به لایههای عمیقتر تجربه نیز ورود کند.
با این حال این اثر از این رو که به ذکر تمام برنامه ها و طرح های معاونت فرهنگی شهرداری مشهد پرداخته است، میتواند مرجعی برای «شناخت اولیه» فعالیتها برای علاقمندان این حوزه باشد.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ[ مشاهده کل متن ]ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
دومین شماره دوفصلنامه علمی ـ پژوهشی «امت و تمدن»، به صاحبامتیازی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع)، با مدیرمسئولی و سردبیری دکتر احمد کوثری منتشر شد.
کتاب «توحید ربوبی از وحی تا وهم؛ بررسی تطبیقی توحید ربوبی در نگاه امامیه و وهابیت» به همت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام منتشر شد؛ اثری که با رویکردی علمی و تطبیقی، یکی از مهمترین مباحث اعتقادی اسلام را از منظر امامیه و وهابیت بررسی و تحلیل میکند.
کتاب «مکتب امام راحل و شهید؛ جهانبینی، ایدئولوژی، استراتژی» به قلم حسین بغدادی و گروهی از پژوهشگران حوزه علمیه قم با هدف تبیین منسجم منظومه فکری امام خمینی(ره) و رهبر شهید انقلاب اسلامی و ارائه نقشه راه تحقق تمدن نوین اسلامی، در ۵۸۶ صفحه توسط انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) منتشر و روانه بازار نشر شد.