X
یادداشت | مهدی افراز
در این یادداشت، نویسنده با تمرکز بر نسبت «شجاعت روشنفکری» و مواجهه اندیشمندان با شرایط بحرانی، به بازخوانی نقش اهل فکر در میدانهای اجتماعی و سیاسی میپردازد. او با تفکیک میان روشنفکران منفعل و روشنفکران صریح و حقگو، شجاعت علمی و اخلاقی را بهمثابه امری درونی و برخاسته از عقل و وجدان معرفی میکند که در بزنگاههای تاریخی خود را آشکار میسازد.
در میانه جنگ ترکیبی دشمن که میدان اصلی آن از مرزها به ذهنها و روابط اجتماعی منتقل شده است، پیام اخیر رهبر انقلاب با تأکید بر «جانفدایی» و پرهیز از تبدیل اختلاف به تنازع، نقشه راهی راهبردی برای صیانت از مهمترین سرمایه کشور، یعنی انسجام اجتماعی و نخبگانی، ارائه میدهد.
یادداشت | سیدعلی موسوی، استاد حوزه و دانشگاه
در روزگاری که دشمن پس از ناکامی در میدان نظامی و اقتصادی، تمرکز خود را بر شکافهای درونی جامعه ایران قرار داده است، هر اختلاف —اگر موجّه و برخاسته از دغدغههای انقلابی باشد— میتواند به ابزاری در خدمت پروژه فرسایش انسجام ملی تبدیل شود. پیام اخیر رهبر انقلاب با برجستهسازی مفهوم «جانفدایی»، تلاشی است برای بازتعریف مرز میان «اختلافِ سازنده» و «تنازعِ ویرانگر»؛ مرزی که عبور از آن، زمین بازی را ناخواسته به سود دشمن تغییر میدهد.
یادداشت | احمد کوثری
اینجا میناب است؛ شهری که نامش با «مِیِ شهادت» و «آبِ معصومیت» گره خورده است. روایتی از یک کشف و شهود تمدنی در تقابل میان دنیای پلیدیها و دنیای پاکیها؛ جایی که مدرسه شجره طیبه به مقتلی برای رویاهای آمریکایی تبدیل شده و کودکانش، زودتر از همگان، فارغالتحصیل مکتبخانه حقانیت ایران شدهاند.
حضور محوری زنان در تجمعات و عرصههای مقاومت، فراتر از یک مشاهده ساده، نیازمند توصیف و تحلیلی مبتنی بر مبانی هویت اسلامی است. رضا طراوت در این یادداشت با نقد الگوهای غربی که میان «کار» و «زندگی» دوقطبی ایجاد کرده و منجر به مردوارهشدن یا ابزارانگاری زنان شدهاند، به تبیین «الگوی سوم» میپردازد؛ الگویی که در آن زن انقلابی ایرانی با حفظ اصالت انسانی و نقش زندگیسازی، در متن جنگ و بحرانهای اجتماعی، پیشرویی خود را در مسیر تمدنسازی اسلامی به اثبات میرساند.
یادداشت | احمد کوثری مدیرگروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | عبدالله صفری مدیرگروه سیاستگذاری فرهنگی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | محمدجواد فلاح مدیر گروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام
یادداشت | رضا طراوت پژوهشگر مکتب امام (ره)
به قلم: محمدجواد فلاح مدیرگروه مطالعات خانواده و تربیت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
به مناسبت فرارسیدن ماه محرمالحرام و ایام عزاداری سید و سالار شهیدان حضرت اباعبداللهالحسین علیهالسلام، مجموعهای از آثار منتشرشده توسط انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام معرفی میشود؛ آثاری که هر یک از زاویهای به بازخوانی حادثه کربلا، فرهنگ عاشورا و امتداد اجتماعی آن در جامعه معاصر میپردازند.
بررسی سلسله نشستهای علمی همایش امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی؛ از عرفان فردی تا حکمرانی دینی، اقتصاد، فرهنگ و نظام تمدنی جمهوری اسلامی ایران.
نخستین همایش ملی «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی و نسبت آن با نظام حکمرانی جمهوری اسلامی ایران؛ چالشها و فرصتها» به همت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (علیهالسلام) برگزار میشود.
هفدهمین جلد از مجموعه «گلشن ابرار» در حالی منتشر شده که این اثر، بیش از یک کار معمول در حوزه زندگینامهنویسی، بهعنوان بخشی از یک پروژه گسترده برای بازنمایی تاریخ نخبگان شیعه قابل خوانش است؛ پروژهای که تلاش دارد مسیر تداوم جریان علمی تشیع را از دل شخصیتها و دورههای مختلف تاریخی دنبال کند.
ششمین نشست علمی از همایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی و نسبت آن با نظام حکمرانی جمهوری اسلامی ایران؛ چالشها و فرصتها» با سخنرانی آیتالله محمدباقر تحریری، استاد اخلاق و تولیت مدرسه علمیه مروی، در قم برگزار شد.
پنجمین نشست از سلسله نشستهای همایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی و نسبت آن با نظام حکمرانی جمهوری اسلامی ایران؛ چالشها و فرصتها» با موضوع «نهادینهسازی عرفان در فرهنگ جامعه دینی» به همت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) در قم برگزار شد.
هفتمین جلسه از سلسله نشستهای مجازی «جنگ و قرارگاه خانواده» با موضوع «تابآوری در خانواده در موقعیتهای بحرانی جنگی (نظامی، شناختی، فرهنگی و اقتصادی)» به همت کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد.
مراسم رونمایی از اثر ارزشمند و تازه پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) با عنوان «مکتب امام راحل و شهید» با حضور جمعی از عالیترین مقامات فرهنگی کشور، اندیشمندان و منظومهپژوهان انقلاب اسلامی برگزار گردید.
دستنگاشتههای حججاسلام والمسلمین محمد قمی، رئیس سازمان تبلیغات اسلامی، و عبدالحسین خسروپناه، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، در آیین رونمایی از کتاب «مکتب امام راحل و شهید» بر لوح یادمان این اثر ثبت شد.
در راستای تبیین نظاممند اندیشههای تمدنساز و تحلیل پیوستار فکری امامین انقلاب، مراسم رونمایی از اثر پژوهشی «مکتب امام راحل و شهید» با حضور مقامات ارشد فرهنگی و تبلیغی کشور، یکشنبه ۱۷ خردادماه در تهران برگزار میشود.
ششمین جلسه از سلسله نشستهای مجازی «جنگ و قرارگاه خانواده» با موضوع «خانواده و نقش الهیات جنگ در پذیرش شرایط بحرانی جنگ (ابتلا، خیر و نعمت بودن جنگ، منشأ رشد و...)» به همت کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد.
پنجمین جلسه از سلسله نشستهای مجازی «جنگ و قرارگاه خانواده» با موضوع «شیوههای مدیریت هيجانات کودکان (استرس، ترس، ناامیدی، نگرانی) در شرایط جنگی در خانواده» با ارائه دکتر مبین صالحی و به همت کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد.
🖊مهدی افراز
شهید سلیمانی بیشک در زمره شخصیتهایی است که جامعه ایرانی بشدت از وی متأثر خواهد بود. احتمالاً در طول تاریخ هیچ بدرقهای به میزان تشییع پیکر او شکوهمند نبوده است. تعامل فرهنگی او با جامعه ایران فراتر از یک اسوه نظامی یا جهادی یا انقلابی است، شهید سلیمانی همانند سایر سرداران و رفقای شهیدش نیست. مسأله قهرمان ملی بودنش با نامگذاری چند خیابان و ورزشگاه و فرودگاه تمام نمیشود. مردم ایران با شهید سلیمانی در حال زندگی هستند، به هر بهانهای نام او در حال تکرار است و ایران، امروز بدون نام سلیمانی در هیچ جای جهان شناخته شده نیست.
ظهور بخش مهمی از مؤلفههای هویتی جامعه ایران در شخصیت شهید سلیمانی، دلیل عمده در این تلّقیهای اسطورهای از ایشان است. به طور کلی ملّتها در پسندهای هویتی خودشان، به سوژههایی که بیشترین تطابق را با مؤلفههای هویت ملّی دارند، تمایل پیدا میکند. این تطابقها موجب میشود میان جامعه و شخصیت، احساس هم ذات پنداری پدید آید و جامعه برای یگانگی با آن ابراز تمایل نماید.
عدالتخواهی، جوانمردی، شجاعت، استقلالطلبی، عشقبازی، آزادیخواهی، مظلومنوازی، صداقت، معناگرایی، کارآمدی، ذکاوت، عقلانیت و ... از جمله مؤلفههای هویت ملی ایرانی است که در شخصیت حاج قاسم به صورت ملموسی متبلور بود. این تبلور موجب شد؛ تا ایشان تصویر خلاصه شدهای از یک آینده آرمانی یا یک گذشته افتخارآمیز، عینیشده ارزشهای تاریخی و روایت مورد پذیرش ملت ایران از بنیانهای هویتی خویش باشد. براین اساس آن چه در حماسه تشییع قاسم سلیمانی روی دستها گرفته شد، نه یک پیکر یا تابوت بلکه منِ آرمانی و پسندهای هویتی ملت ایران بود.
حال با این پرسش مواجهیم که چه بستری، ظهور چنین شخصیتی را به لحاظ تاریخی امکانپذیر کرده است؟ آیا بروز مؤلفههای هویتی یک ملت در قامت یک شخص به خودی خود میسر است؟ در پاسخ باید گفت؛ تحقق واقعی ارزشهای هویتی یک جامعه فقط در بستر یک ساخت سیاسی رسمی امکانپذیر است. نظام سیاسی است که مشخص میکند، ارزشهایی که بدان دعوت شد و نهضتی که برای آن شکل گرفت، نه یک هوس زودگذر بلکه قیامی مصمم برای زندگیسازی و جامعهپردازی است.
ارزشهای هویتی اگر در قالب یک ساخت سیاسی تحقق و استمرار ملی نداشته باشد چیزی جز تخیل آرزوها نیست. عدالتخواهی زمانی معنادارست که پنجه در پنجه جهان سرمایهداری داشته باشی ... معنویت زمانی واقعی است که تمام ارکان شرک و بتپرستی عالم را در صف مقابل خود داشته باشی... کارآمدی زمانی چشمگیر است که حل کننده مسألهای از نظام مسائل بشریت باشی... مظلوم نوازی زمانی حقیقی است که در بزرگترین میدان ظلم جهانی حاضر باشی... شجاعت زمانی قابل اعتناست که برهم زننده طرحهای گنده لاتهای عالم باشی... آزادیخواهی زمانی شعار نیست که در خاک خود مستقل باشی... صداقت زمانی پذیرفتنی است که دههها بر آرمانهای خود پایمرد باشی... عقلانیت زمانی دندانگیر است که حامل حرفی در برابر جهالت تمدنی باشی... شهادت زمانی زیباست که مقتول شقیترین ساختارهای جرم و فساد عالم باشی، در یک کلام باید برپاکننده ارزشهای هویتیات در قالب یک نظام سیاسی رسمی باشی.... باید یک نظام انقلابی باشی.
بدین معنا ظهور پدیدهای اجتماعی به نام قاسم سلیمانی به عنوان بازتاب دهنده هویت استعلایی یک ملت صرفاً در ظرف یک ساخت حقوقی و نظم سیاسی امکانپذیر است. این همه نهضتها آمدهاند و رفتهاند اما هیچکدام قابلهای برای زایشی چون سلیمانی نبودهاند، جنبشی چون اخوانالمسلمین و ... تا آخر دنیا هم نمیتواند ظاهرکننده شبحی از او باشند. تمام دلربائی حاج قاسم این است که نه شهید نهضت که شهید نظام و نه شهید انقلاب که شهید جمهوری اسلامی است و از همین روست که جمهوری اسلامی تنها امکان تاریخی برای بروز شخصیتی چون قاسم سلیمانی است.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ[ مشاهده کل متن ]ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
شانزدهمین جلد کتاب «گلشن ابرار» با هدف پاسداشت میراث علمی نخبگان جهان تشیع و پاسخ به شبهات پیرامون غنای فرهنگی و تمدنی روحانیت، در ۷۱۲ صفحه توسط انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) منتشر و روانه بازار نشر شد.
کتاب «تکوین حزبالله: ریشههای اجتماعی ـ سیاسی شکلگیری حزبالله لبنان» بهعنوان نخستین اثر از مجموعه «کتاب مقاومت»، توسط پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (علیهالسلام) روانه بازار نشر شد. این اثر که حاصل پژوهش تحلیلی در بازههای سرنوشتساز تاریخ لبنان است، به کالبدشکافی زمینههای فکری و اجتماعی ظهور مقاومت اسلامی میپردازد.
پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) در آستانه انتشار یکی از راهبردیترین آثار پژوهشی خود در حوزه اندیشه انقلاب اسلامی، طرح پیشفروش ویژه کتاب «مکتب امام راحل و شهید (جهانبینی، ایدئولوژی، استراتژی)» را با تخفیف ۵۰ درصدی آغاز کرد.