X
گسترش تلفن همراه و اینترنت، پیمایشهای تلفنی و آنلاین را به ابزاری سریع و کمهزینه برای شناخت مسائل فرهنگی و اجتماعی ایران تبدیل کرده است؛ اما سهولت دسترسی به پاسخگویان، لزوماً به معنای دستیابی به تصویری دقیق و نماینده از جامعه نیست. ضعف در چارچوب نمونهگیری، عدم پاسخگویی و تفاوت گروههای حاضر و غایب در نمونه میتواند نتایج پیمایش را با سوگیری مواجه کند؛ مسئلهای که در موضوعات حساس فرهنگی، اجتماعی و سیاسی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
احمد کوثری مدیر کارگروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) در این یادداشت با بررسی عملکرد بخش علمی مجمع تقریب مذاهب اسلامی در چهلمین کنفرانس بینالمللی وحدت اسلامی، از فاصله گرفتن «تقریب» از مسائل واقعی و راهبردی جهان اسلام انتقاد میکند. نویسنده با اشاره به ضعف در حضور و گفتوگوی مستقیم با علمای اهلسنت، فقدان گفتمان روشن درباره وحدت و سردرگمی در تشخیص تهدیدها و فرصتهای جریانهای اسلامی، بر ضرورت عبور از همایشهای تشریفاتی و حرکت به سوی تقریبِ راهبردی، اجتماعی و عملیاتی تأکید دارد.
یادداشت | حبیبالله اسداللهی
یادداشت | محمد باغچقی پژوهشگر گروه امت و تمدن پژوهشکده باقرالعلوم علیه السلام
یادداشت | محمد باغچقی عضو گروه امت و تمدن پژوهشکده باقر العلوم (علیه السلام) قم
یادداشت | احمد کوثری
این یادداشت، با نگاهی به آیین باشکوه وداع با «امام شهید»، این رخداد را فراتر از یک مراسم تشییع و نمادی از پیوند عمیق ملت با آرمانهای اسلام، ایران و مقاومت روایت میکند. نویسنده با تبیین شخصیت امام شهید بهعنوان معمار بیداری امت اسلامی، تأکید دارد که مجاهدت، استقامت و مردمداری، سرمایهای ماندگار آفرید که بازتاب آن را میتوان در حضور پرشور ملت ایران، همراهی ملتهای منطقه و ادای احترام جهانی به این شخصیت تاریخی مشاهده کرد.
یادداشت | احمد کوثری مدیر گروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | مهدی افراز
در این یادداشت، نویسنده با تمرکز بر نسبت «شجاعت روشنفکری» و مواجهه اندیشمندان با شرایط بحرانی، به بازخوانی نقش اهل فکر در میدانهای اجتماعی و سیاسی میپردازد. او با تفکیک میان روشنفکران منفعل و روشنفکران صریح و حقگو، شجاعت علمی و اخلاقی را بهمثابه امری درونی و برخاسته از عقل و وجدان معرفی میکند که در بزنگاههای تاریخی خود را آشکار میسازد.
در میانه جنگ ترکیبی دشمن که میدان اصلی آن از مرزها به ذهنها و روابط اجتماعی منتقل شده است، پیام اخیر رهبر انقلاب با تأکید بر «جانفدایی» و پرهیز از تبدیل اختلاف به تنازع، نقشه راهی راهبردی برای صیانت از مهمترین سرمایه کشور، یعنی انسجام اجتماعی و نخبگانی، ارائه میدهد.
یادداشت | سیدعلی موسوی، استاد حوزه و دانشگاه
در روزگاری که دشمن پس از ناکامی در میدان نظامی و اقتصادی، تمرکز خود را بر شکافهای درونی جامعه ایران قرار داده است، هر اختلاف —اگر موجّه و برخاسته از دغدغههای انقلابی باشد— میتواند به ابزاری در خدمت پروژه فرسایش انسجام ملی تبدیل شود. پیام اخیر رهبر انقلاب با برجستهسازی مفهوم «جانفدایی»، تلاشی است برای بازتعریف مرز میان «اختلافِ سازنده» و «تنازعِ ویرانگر»؛ مرزی که عبور از آن، زمین بازی را ناخواسته به سود دشمن تغییر میدهد.
دهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع «افزایش اضطراب و فرسودگی روانی در عرفانهای نوپدید در برابر عرفان حقیقی و توحیدی با نگاه حکمرانی تمدنی» با ارائه حجتالاسلام والمسلمین دکتر جعفریان، عضو گروه عرفان و مدیر گروه شیعهشناسی مجتمع حکمت و ادیان جامعهالمصطفی(ص)، برگزار شد.
نخستین نشست از سلسله نشستهای «روایت کتاب» با محوریت کتاب «پناه پدر» نوشته محمدجواد فلاح و با حضور نویسنده اثر برگزار شد. در این نشست، اهمیت رابطه پدر و دختر، آسیبهای ناشی از ضعف یا اختلال این رابطه و مهارتهایی که پدران برای تعامل با دختران در موقعیتهای مختلف به آن نیاز دارند، تشریح شد.
گروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) نشست علمی «وحدت؛ راهکار مقابله با تکفیر و تحقق تمدن نوین اسلامی» را با حضور پژوهشگران و استادان حوزه و دانشگاه برگزار میکند.
نخستین شماره کتابمجله «آورد» با عنوان «موشک ایرانی» به صاحبامتیازی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) منتشر شد. این اثر به مدیرمسئولی و سردبیری امیر سعادتی منتشر و راهی بازار نشر شد.
در ادامه سلسلهنشستهای «روایت کتاب»، نشست معرفی و بررسی کتاب «پناه پدر؛ مهارتهای اخلاقی و عاطفی در رابطه پدر ـ دختری» با حضور نویسنده اثر برگزار میشود.
حضرت آیت الله سید مجتبی حسینی خامنهای رهبر معظم انقلاب اسلامی در پیامی به مناسبت هفته وحدت با تبریک سالروز ولادت با سعادت حضرت ختمی مرتبت محمد مصطفی(ص) و حضرت امام جعفر صادق(ع)، برنامه بدخواهان و دشمنان اسلام را برجستهسازی اختلافات برای تضعیف امت اسلامی و تسلط بر آن خواندند و با اشاره به فرو افتادن نقابهای فریبنده از چهره جنایتکار آمریکا، اتحاد امت اسلامی و دفاع از یکدیگر در مقابل کفر و همافزایی در مسائل مختلف مادی و معنوی را ضروری برشمردند و خطاب به حکّام کشورهای اسلامی تأکید کردند: حاکمان جنایتکار امریکا و نظام جعلی صهیونی دشمنان قسم خورده اتحاد اسلامی و همه امت اسلام از جمله ملتهای غرب آسیا و شمال افریقا هستند، بنابراین دشمن واقعی خود را بشناسید و با نقشه آن مقابله کنید.
ایشان همچنین با اشاره به تحقق قابل قبول درسهای وحدتبخش مکتب اسلامی در ایران عزیز، مجدداً به آحاد ملت توصیه کردند به هیچوجه اجازه بروز هیچ اختلافی را در بین خود ندهند.
حضرت آیتالله سیدمجتبی حسینی خامنهای رهبر معظم انقلاب اسلامی در پیامی به مناسبت هفته دولت ضمن قدردانی از اقدامات شایسته دولت بویژه رئیسجمهور صادق و دلسوز که برغم همه محدودیتها و دسیسههای گوناگون دشمن آمریکایی-صهیونی و تشدید تحریمها و محاصرهها انجام شده است، بر لزوم تبیین و روایت «قدرت و قوت ایران» و برجسته سازی آن و پرهیز از هرگونه سخن «ناامید کننده وتضعیف کننده انگیزه های ملی وعمومی » و «دوگانه سازیهای موهوم» تاکید کردند: قاطعانه اعلام میکنم؛ ارتکاب هرآنچه به ضرر انسجام اجتماعی باشد،ممنوع است.
سلسله نشستهای تخصصی «تبیین نسبت حقوقی و سیاسی کاربر، سکو و دولت» به همت کارگروه مطالعات فضای مجازی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع)، از نیمه دوم شهریورماه ۱۴۰۵ در قم و تهران برگزار میشود.
نهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع «از گفتوگوی ادیان تا دیپلماسی معنوی؛ امکان بازسازی روابط جهان اسلام بر پایه عرفان و تصوف» با حضور حجتالاسلاموالمسلمین دکتر سیدمهدی علیزاده موسوی، استاد حوزه و دانشگاه، پژوهشگر حوزه کلام تطبیقی و نماینده مقام معظم رهبری در بنگلادش، برگزار شد.
هفته وحدت، فرصتی برای بازخوانی مشترکاتی است که مسلمانان را در کنار یکدیگر قرار میدهد و زمینه همدلی، همبستگی و همکاری میان آنان را فراهم میکند. این مناسبت، یادآور ضرورت تحکیم پیوندهای امت اسلامی و توجه به ارزشهایی است که میتواند دلهای مسلمانان را به یکدیگر نزدیکتر کند.
پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع)، «سند راهبردی تبلیغ دین» را همراه با مجموعهای از مستندات و مباحث پشتیبان تدوین کرده است؛ مجموعهای که با تمرکز بر تعریف و مفهومشناسی تبلیغ، بررسی ابعاد و ویژگیهای آن و توجه به مسائل و اقتضائات فعالیت تبلیغی، در پی فراهم کردن زمینهای برای شناخت دقیقتر وضعیت تبلیغ و ترسیم مسیر راهبردی آن است.
فرارسیدن سالروز رحلت جانسوز حضرت محمد مصطفی(ص)، شهادت مظلومانه سبط اکبر پیامبر گرامی اسلام، حضرت امام حسن مجتبی(ع)، و شهادت غریبانه هشتمین پیشوای معصوم، حضرت امام علی بن موسیالرضا(ع)، را به عموم مسلمانان و شیعیان جهان تسلیت عرض میکنیم.
معرفی کتاب از حامد عبدالهی
تجربه نگاری عبارت است از توانایی، دانایی و مهارتهایی که در مواجهه با یک رخداد و حل مسئله مربوط به آن (به صورت فردی، گروهی، یا با مشاهده) از طریق تدبیر و تصمیم (در یک مقطع زمانی خاص) حاصل و به نتایج و دستاوردها و پیامدهایی میانجامد. دانش تجربهنگاری از این جهت اهمیت دارد که باعث افزایش امکان عملکرد و افزایش دانش و یادگیری در رشتههای مختلف و نیز غنیسازی دانش بومی میشود و اشتراکگذاری دانش سازمانی و رشتهای را نیز ممکن میکند. ثبت (مکتوب نمودن)، گردآوری، تنظیم و تدوین، دستهبندی و نگهداری اطلاعات و مفاهیمی که خود از فعالیتی هدفمند، دقیق و منظم حکایت دارد از جمله مراحل تجربهنگاری است. پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیه السلام، در رویکرد جدید خود در حال گردآوری تجربههای ناب تبلیغی است که در قالب کتاب ارائه کند تا الگوهای فراگیری را در این حوزه، به جامعه خاص و عام مخاطبان خود تقدیم نماید. مجموعهای از این کتابها اکنون پس از تحقیق و پژوهش، به چاپ رسیده که هر کدام داستان شیرینی دارند و هر یک روایتی است از تلاشهای جهادی. این کتابها البته داستان و خاطره و روایت نیستند! تجربهنگاریهای علمی با روشهای پژوهشی هستند که میتوان از آنها قالبگیری کرد، تقاطعگیری کرد، الگوی فراگیر ساخت و حتی بایدها و نبایدها را استخراج کرد و در عین حال از خواندن آن لذت برد. «قدقامت المدرسه»، «تبلیغ در منطقه آزاد» و «رخصت»، از نخستین منشورات تجربهنگاری در این حیطه است که دانه به دانه آنها را مرور میکنیم. کتاب تبلیغ در منطقه آزاد، در واقع خودتجربهنگاری یک مبلغ است به نام سید محمد حسین اخوان که خواسته تجربیات خود را مدون کرده و درقالب کتاب ارائه دهد. این اثر یک محصول دانشگاهی یا پژوهشی به معنای کتابخانهای نیست اما یک تجربه پژوهشی است. انگار کسی خود را کاویده باشد! هزاران طلبه و فاضل حوزوی بارها به تبلیغ اسلام رفتهاند و سالها تجربه دارند اما کمتر کسی آن تجربهها را نوشته است. اگر هم چیزی نوشته شده یا مصاحبه شده، ذکر خاطرات بوده است. ما در این کتاب با زوایا و ابعاد مختلفی از تبلیغ مواجه میشویم که آن هم برای یک نفر پیش آمده نه هزاران نفر. یعنی کتاب بر اساس تجربیات دیگران گردآوری نشده است. برای روشن شدن بهتر این تفاوت لطیف، کافی است فهرست کتاب را ببینیم و با سرفصلهای آن آشنا بشویم که زیر هر عنوان هم دهها موضوع ریز چیده شده است. تعامل با اقشار، جریانسازی، کادرسازی، شبکهسازی و گفتمانسازی، بحرانها و مشکلات، آسیبشناسی تبلیغی، راهکارها و راهبردها، عنوان هفت فصل این کتاب هستند که به خوبی نشان میدهد با یک اثر پرفایده روبرو هستیم و بسیاری از ریزموضوعات مورد نیاز ما را در خود گرد آورده است. مثلاً در فصل نخست، به اقشار مختلف پرداخته است: جوانان، داشمشدیها، روشنفکران، مخالفان سیاسی، ملیگراها، پیرمردان، افراطیها و معلمان. در بخشی از این فصل میخوانیم: حزباللهیهای تندرو ... من بهترین کاری که در مقابل با آنها داشتم، دوری از این قشر بود، چرا که دائم با تندرویهایشان برای فرد هزینه اجتماعی ایجاد میکنند. و یا: جریانی شکل گرفته بود متأثر از فرقه انحرافی شیرازی و مروج لعنکشی، قمهزنی، نقد و کنایه به رهبر و نظام... برخوردمان با اینها به دو شکل بود؛ اول روشنگری، دوم تقابل مستقیم. در فصل دوم هم انواع و اقسام فعالیتهای تشکیلاتی و مذهبی مورد توجه قرار گرفت است. در این بخش میخوانیم: با اضافه شدن مهدکودک هیئت، خردسالان و کودکان به هیئت بیشتر علاقهمند شدند و خانوادهها بیشتر در زمان هیئت، آرامش لازم جهت توجه به سخنرانی و توسل را داشتند. همچنین این مبلغ فعال درباره تأثیر ماهواره مینویسد: حتی بچهها برنامه کودک را از ماهواره تماشا میکنند ... پس از توجه دادن و روشنگری و برگزاری مسابقه کتابخوانی در موضوع آسیبهای ماهواره، به مرور برخی متدینان و افرادی که نگران سلامتی روحی فرزندانشان بودند ماهواره را کنار گذاشتند. در جلسههای بانوان و اولیا دائم به آسیبهای ماهواره اشاره میکردم و خیلی از آنان به مرور ماهواره را در زندگیشان حذف یا محدود کردند.
کتاب تبلیغ در منطقه آزاد در هفت فصل و در 200 صفحه به قلم سید محمد حسین اخوان و به همت پژوهشکده باقرالعلوم علیهالسلام در سال 1403 روانه بازار شده است.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ[ مشاهده کل متن ]ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
دومین شماره دوفصلنامه علمی ـ پژوهشی «امت و تمدن»، به صاحبامتیازی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع)، با مدیرمسئولی و سردبیری دکتر احمد کوثری منتشر شد.
کتاب «توحید ربوبی از وحی تا وهم؛ بررسی تطبیقی توحید ربوبی در نگاه امامیه و وهابیت» به همت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام منتشر شد؛ اثری که با رویکردی علمی و تطبیقی، یکی از مهمترین مباحث اعتقادی اسلام را از منظر امامیه و وهابیت بررسی و تحلیل میکند.
کتاب «مکتب امام راحل و شهید؛ جهانبینی، ایدئولوژی، استراتژی» به قلم حسین بغدادی و گروهی از پژوهشگران حوزه علمیه قم با هدف تبیین منسجم منظومه فکری امام خمینی(ره) و رهبر شهید انقلاب اسلامی و ارائه نقشه راه تحقق تمدن نوین اسلامی، در ۵۸۶ صفحه توسط انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) منتشر و روانه بازار نشر شد.