X
حضور دبیرکل مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی در مراسم روز ملی عربستان در تهران، بهانهای شده است تا حجتالاسلام احمد کوثری، مدیرگروه امت و تمدن پژوهشکده باقرالعلوم (ع) در یادداشتی، نسبت میان دیپلماسی، تقریب مذاهب و ملاحظات راهبردی جمهوری اسلامی را بررسی کند. نویسنده با اشاره به جایگاه مجمع تقریب و شرایط پرتنش منطقه، این پرسش را مطرح میکند که مرز میان تعامل دیپلماتیک و فاصله گرفتن از مبانی و اهداف تقریب کجاست.
در این یادداشت، محمدجواد فلاح با طرح این پرسش که «وحدت حول چه چیزی و با چه معیاری؟» به بررسی مفهوم وحدت و نسبت آن با حقیقت و ارزشهای دینی میپردازد. نویسنده با استناد به آیه «وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِیعًا وَلَا تَفَرَّقُوا»، تأکید میکند که وحدت حقیقی باید بر محور «حبلالله» شکل بگیرد و نباید به بهانه حفظ انسجام، ارزشهای دینی یا حق نقد و مطالبهگری نادیده گرفته شود.
گسترش تلفن همراه و اینترنت، پیمایشهای تلفنی و آنلاین را به ابزاری سریع و کمهزینه برای شناخت مسائل فرهنگی و اجتماعی ایران تبدیل کرده است؛ اما سهولت دسترسی به پاسخگویان، لزوماً به معنای دستیابی به تصویری دقیق و نماینده از جامعه نیست. ضعف در چارچوب نمونهگیری، عدم پاسخگویی و تفاوت گروههای حاضر و غایب در نمونه میتواند نتایج پیمایش را با سوگیری مواجه کند؛ مسئلهای که در موضوعات حساس فرهنگی، اجتماعی و سیاسی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
احمد کوثری مدیر کارگروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) در این یادداشت با بررسی عملکرد بخش علمی مجمع تقریب مذاهب اسلامی در چهلمین کنفرانس بینالمللی وحدت اسلامی، از فاصله گرفتن «تقریب» از مسائل واقعی و راهبردی جهان اسلام انتقاد میکند. نویسنده با اشاره به ضعف در حضور و گفتوگوی مستقیم با علمای اهلسنت، فقدان گفتمان روشن درباره وحدت و سردرگمی در تشخیص تهدیدها و فرصتهای جریانهای اسلامی، بر ضرورت عبور از همایشهای تشریفاتی و حرکت به سوی تقریبِ راهبردی، اجتماعی و عملیاتی تأکید دارد.
یادداشت | حبیبالله اسداللهی
یادداشت | محمد باغچقی پژوهشگر گروه امت و تمدن پژوهشکده باقرالعلوم علیه السلام
یادداشت | محمد باغچقی عضو گروه امت و تمدن پژوهشکده باقر العلوم (علیه السلام) قم
یادداشت | احمد کوثری
این یادداشت، با نگاهی به آیین باشکوه وداع با «امام شهید»، این رخداد را فراتر از یک مراسم تشییع و نمادی از پیوند عمیق ملت با آرمانهای اسلام، ایران و مقاومت روایت میکند. نویسنده با تبیین شخصیت امام شهید بهعنوان معمار بیداری امت اسلامی، تأکید دارد که مجاهدت، استقامت و مردمداری، سرمایهای ماندگار آفرید که بازتاب آن را میتوان در حضور پرشور ملت ایران، همراهی ملتهای منطقه و ادای احترام جهانی به این شخصیت تاریخی مشاهده کرد.
یادداشت | احمد کوثری مدیر گروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | مهدی افراز
در این یادداشت، نویسنده با تمرکز بر نسبت «شجاعت روشنفکری» و مواجهه اندیشمندان با شرایط بحرانی، به بازخوانی نقش اهل فکر در میدانهای اجتماعی و سیاسی میپردازد. او با تفکیک میان روشنفکران منفعل و روشنفکران صریح و حقگو، شجاعت علمی و اخلاقی را بهمثابه امری درونی و برخاسته از عقل و وجدان معرفی میکند که در بزنگاههای تاریخی خود را آشکار میسازد.
در میانه جنگ ترکیبی دشمن که میدان اصلی آن از مرزها به ذهنها و روابط اجتماعی منتقل شده است، پیام اخیر رهبر انقلاب با تأکید بر «جانفدایی» و پرهیز از تبدیل اختلاف به تنازع، نقشه راهی راهبردی برای صیانت از مهمترین سرمایه کشور، یعنی انسجام اجتماعی و نخبگانی، ارائه میدهد.
یادداشت | سیدعلی موسوی، استاد حوزه و دانشگاه
کتاب «تقاطع خیابان روزولت؛ تاریخ شفاهی ویلیام لهفلد، رایزن اقتصادی ایالات متحده در ایران» نوشته سید حسین خاتمی سبزواری و حسین باقری، از سوی انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) منتشر شد. این اثر مجموعهای از مصاحبههای تاریخ شفاهی ویلیام لهفلد را در بر میگیرد و به ثبت تجربهها و مشاهدات او از فعالیتهای اقتصادی و دیپلماتیک آمریکا در ایران دوره پهلوی دوم میپردازد.
کارگروه مطالعات فضای مجازی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع)، چهارمین نشست تخصصی خود را با موضوع «جایگاه قانون در ساختار نهادی حکمرانی فضای سایبری چین» برگزار میکند.
مراسم رونمایی از کتاب «ایلسو؛ روایت تبلیغ عشایری» با حضور جمعی از نویسندگان و پژوهشگران حوزوی در سالن جلسات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) قم برگزار شد.
چهاردهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع «معنویتِ پیشبرنده؛ واکاوی امتداد اجتماعی عرفان در اندیشه تمدنی آیتالله خامنهای» و با سخنرانی دکتر احمد شاکرنژاد، عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی و مدیر سابق پژوهشکده اخلاق و معنویت پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، برگزار شد.
پیام تبریک رهبر معظم انقلاب در پی قهرمانی تیم ملی کشتی آزاد زیر ۲۳ سال در مسابقات جهانی
سلسلهنشستهای علمی «رابطه پدر پسری در آیینه علم و دین» با محوریت بررسی چالشها، فرصتها، راهکارها و مهارتهای ارتباط پدر و پسر، از آبانماه ۱۴۰۵ از سر گرفته میشود.
کتاب «ایلسو؛ روایت تبلیغ عشایری» نوشته سعید احمدی، از سوی انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم(ع) منتشر شد. این اثر مجموعهای از روایتها و خاطرات مرتبط با تبلیغ دینی در میان عشایر است که در کنار بازگویی تجربههای مبلغان در مناطق دوردست، به زندگی عشایری، فرهنگ بومی و جایگاه این مردمان در حفظ هویت و میراث فرهنگی ایران میپردازد.
کتاب «ایلسو؛ روایت تبلیغ عشایری» نوشته سعید احمدی، که از سوی انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم(ع) منتشر شده است، روز دوشنبه ۲۷ مهرماه ۱۴۰۵ در آیینی با حضور جمعی از استادان و فعالان حوزه تبلیغ دینی رونمایی میشود.
کتاب «نظریه مقاومت؛ گفتمان عقلانیت در برابر اباحهگری» نوشته سید یحیی حسینی، از سوی انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم (ع) منتشر شد. این اثر با تبیین مبانی نظریه مقاومت و مقایسه آن با نظریه لیبرالدموکراسی، به بررسی تفاوتهای این دو گفتمان در موضوعاتی همچون آزادی، عقلانیت، جایگاه انسان، نسبت فرد و جامعه، توحید و حکمرانی میپردازد.
سیزدهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع نسبت عرفان با علوم دیگر و تعریف جدیدی از عرفان اسلامی برای مأموریت الهی تمدنی، با سخنرانی حجتالاسلام والمسلمین وکیلی، استاد حوزه علمیه مشهد، به صورت مجازی برگزار شد.
کتاب «هدیه شروع؛ تجربهنگاری مؤسسه خیریه بنیان ازدواج قزوین» نوشته خدیجه خدابنده، توسط انتشارات پژوهشکده باقرالعلوم (ع) منتشر شد. این اثر با بررسی تجربه شکلگیری، تداوم و پیشرفت یک مؤسسه خیریه فعال در حوزه ازدواج، به دنبال شناسایی سازوکارهای مؤثر در فعالیت تشکلهای مردمنهاد و ارائه الگویی برای ارتقای عملکرد این مجموعهها در زمینه تسهیل ازدواج و تحکیم بنیان خانواده است.
شمارههای دوازدهم و سیزدهم فصلنامه «نامهجمهور» با محوریت «اعتراض» منتشر شد. این دو شماره در مجموع ۷۶۰ صفحه، ابعاد تاریخی، اجتماعی، فکری، حقوقی و الهیاتی اعتراض در ایران را بررسی کرده و در ادامه، به مطالبات کارگری، تشکلیابی و نسبت اعتراض با احیای امر اجتماعی پرداختهاند.
کتاب «اشرافیت در عصر نبوی و علوی؛ بررسی اقدامات اشراف در عصر نبوی و علوی و سیره شناختی معصومین(ع) در تقابل با آنها» نوشته مهری خیری، توسط پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) منتشر شد.
کتاب «برای تغییر جهان؛ نظریه ایرانی مقاومت» نوشته سیدجواد طاهایی، با تمرکز بر ابعاد فلسفی، تاریخی و اجتماعی مفهوم مقاومت و نسبت آن با تاریخ و اندیشه ایرانی، بهتازگی توسط انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) منتشر شد.
در نشست بررسی کتاب «تکوین حزبالله» سخنرانان درباره نقش شرایط اجتماعی و سیاسی لبنان، انقلاب اسلامی ایران و مبانی فکری در شکلگیری جنبش حزبالله دیدگاههای خود را مطرح کردند.
نشست «گفتارهای تبیینی در اقتصاد» با تمرکز بر نقش جریان فرهنگی ـ رسانهای کشور در مواجهه با چالشهای اقتصادی، به همت کارگروه «مکتب امام» در پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (علیهالسلام) برگزار شد.
به گزارش روابط عمومی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)، این نشست با حضور جمعی از اقتصاددانان و پژوهشگران جوان از جمله دکتر مهدی مظهر (عضو هیئت علمی دانشکده اقتصاد دانشگاه مفید قم)، دکتر امید ایزانلو (پژوهشگر مرکز قدر)، حجتالاسلام محسن امیدوار (مدیر اندیشکده دینا و مدرس سطوح عالی حوزه علمیه قم)، حجتالاسلام علی آذین (دانشجوی دکتری علوم اقتصادی و مدرس حوزه و دانشگاه) و دکتر حسن حسنخانی (پژوهشگر اقتصادی) برگزار شد. هدف این نشست بررسی راهکارهای مؤثر در تبیین گفتارهای اقتصادی صحیح در میان نخبگان و افکار عمومی و بهرهگیری از ظرفیتهای فکری حوزه اقتصاد اسلامی برای پیشبرد اقتصاد کشور بود.
شرکتکنندگان در این نشست با اشاره به وضعیت کنونی جریانهای فکری و رسانهای در اقتصاد ایران، به چالشهایی چون ناکارآمدی، فساد، ضعف جریان اقتصاددانان حوزوی در تحلیل مسائل روز، و فاصله میان مباحث نظری و عرصه عمل و رسانه پرداختند. آنان تأکید داشتند که بازتولید گفتار اقتصادی بر مبنای خط فکری رهبر معظم انقلاب و تولید محتوای کاربردی و تبیینی، بهویژه برای فضلای حوزوی، ضرورتی اجتنابناپذیر است.
در ادامه، موضوعاتی همچون نقد سیاستهای کلان اقتصادی کشور در بخشهای آب و برق، جهانیسازی قیمتها، وابستگی به درآمدهای نفتی، کسری بودجه ساختاری، و ضرورت گفتوگو و همافزایی میان جریانهای فکری مختلف اقتصادی مورد بررسی قرار گرفت.
حاضران همچنین بر لزوم شکلگیری جریان تبیینی قوی برای مقابله با گفتارهای مغرضانه و عوامفریبانه با ظاهر اقتصادی اما رویکرد سیاسی تأکید کردند. آنان معتقد بودند تقویت اندیشکدهها در دو حوزه تولید و توزیع محتوا، پشتیبانی مالی از خط تولید محتوای تبیینی، و تمرکز بر اثرگذاری بر گفتمان عمومی جامعه از الزامات این مسیر است.
در پایان نشست، شرکتکنندگان بر ضرورت تمییز جریان اقتصاد اسلامی بر مبنای اصول روشن، انسجام میان جریانهای مختلف فکری، ارتباط فعال با مؤثران حوزوی و برگزاری نشستهای ارائهمحور (به سبک TED) برای ترویج ایدههای اقتصادی مبتنی بر مبانی انقلاب اسلامی تأکید کردند.
محورهای زیر در این نشست مطرح شده است: 1. «ناکارآمدی» و «فساد» بهعنوان دو چالش اصلی کشور و ریشه بسیاری از مشکلات از جمله کاهش مشارکت سیاسی 2. نقش کمرنگ جریان اقتصاددانان حوزی در مواجهه با مسائل اقتصادی روز کشور و ضرورت تبیین این مسائل برای فضلای حوزوی عرصه اقتصاد 3. دوری از پرداختن به مباحث صرفاً نظری و تکراری و ضرورت تولید محتوای کاربردی و رسانهای 4. انتقاد از برخی سیاستهای کلان اقتصادی کشور در حوزه بخشهای آب و برق، جهانی سازی قیمت ها، وابستگی به درآمدهای نفتی و کسری بودجه خودساخته 5. تفاوت های مبنایی دو-سه جریان فکری_اقتصادی کشور در مواجهه با مسائل اقتصادی کشور 6. امکان تفاهم بین این دو جریان در برخی مسائل مهم و ضرورت گفتوگو برای روشن شدن این موارد 7. ضرورت خلق گفتار در تبیین خطّ اقتصادی رهبر معظّم انقلاب 8. ضرورت ایجاد جریان تبیینی برای مقابله با گفتارهای سوگیرانه و در مواردی مغرض نسبت به انقلاب اسلامی با ظاهری اقتصادی و عوامفریبانه مانند تمرکز بر بودجههای نهادهای فرهنگی به جای تمرکز بر بودجه مسئولیت اجتماعی شرکتهای بزرگ 9. ناکارآمدی نشستهای گفتوگو محور بدون ملاحظه مختصات کاری اعضاء شرکت کننده و ضرورت پیریزی اتّصالات فکری-کاری 10. شنیده شدن حرفها در صورت تولید حرفهای متقن از سوی پایگاه قم به عنوان یکی از پایگاههای اقتصاد اسلامی 11. لزوم پشتیبانی مالی و ایجاد زنجیره ارزش از متن پژوهشی تا محتوای رسانهای جذّاب برای پایداری خطّ تولید محتوای تبیینی در اقتصاد 12. تفکیک اثرگذاری بر مردم از اثرگذاری بر فضای نخبگانی و مسئولین و ضرورت کار فرهنگی-رسانهای در جهتدهی مهمترین بازیگران اقتصاد یعنی مردم در تحقّق اهداف اقتصادی 13. ضرورت تقسیم کار جزئی در حوزه های مختلف اقتصاد و تمرکز هر فرد یا گروه بر یک جزء آن و بسترسازی برای انعکاس رسانهای حرفها 14. جدّی بودن نقشآفرینی اندیکشدهها در حوزه گفتمان عمومی برای اثرگذاری در روند حکمرانی کشور و سیاستگذاری و عقیم بودن دو نقش مشاوره سیاستی و سیاست پژوهشی در فقدان اثرگذاری بر گفتمان عمومی 15. عدم رابطه درست بین سهگانه نهاد علم، نهاد حل مسأله و نهاد قدرت و پیشرانی اقتصاد سیاسی در این فضای هرج و مرج سیاستی و سیاسی رسانه زده 16. تقویت اندیشکدهها در دو حوزه تولید و توزیع محصولات رسانه ای 17. لزوم تمییز جریان اقتصاد اسلامی بر اساس مبانی روشن و انسجام جریانهای مختلف بر اساس مبانی مشترک 18. لزوم ارتباط با مؤثّرین حوزه 19. کارآیی جلسههای تبیینی با مؤثرین حوزه در مورد مسائل اقتصادی با رویکرد ارائههای TED مانند
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ[ مشاهده کل متن ]ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ