X
حضور دبیرکل مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی در مراسم روز ملی عربستان در تهران، بهانهای شده است تا حجتالاسلام احمد کوثری، مدیرگروه امت و تمدن پژوهشکده باقرالعلوم (ع) در یادداشتی، نسبت میان دیپلماسی، تقریب مذاهب و ملاحظات راهبردی جمهوری اسلامی را بررسی کند. نویسنده با اشاره به جایگاه مجمع تقریب و شرایط پرتنش منطقه، این پرسش را مطرح میکند که مرز میان تعامل دیپلماتیک و فاصله گرفتن از مبانی و اهداف تقریب کجاست.
در این یادداشت، محمدجواد فلاح با طرح این پرسش که «وحدت حول چه چیزی و با چه معیاری؟» به بررسی مفهوم وحدت و نسبت آن با حقیقت و ارزشهای دینی میپردازد. نویسنده با استناد به آیه «وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِیعًا وَلَا تَفَرَّقُوا»، تأکید میکند که وحدت حقیقی باید بر محور «حبلالله» شکل بگیرد و نباید به بهانه حفظ انسجام، ارزشهای دینی یا حق نقد و مطالبهگری نادیده گرفته شود.
گسترش تلفن همراه و اینترنت، پیمایشهای تلفنی و آنلاین را به ابزاری سریع و کمهزینه برای شناخت مسائل فرهنگی و اجتماعی ایران تبدیل کرده است؛ اما سهولت دسترسی به پاسخگویان، لزوماً به معنای دستیابی به تصویری دقیق و نماینده از جامعه نیست. ضعف در چارچوب نمونهگیری، عدم پاسخگویی و تفاوت گروههای حاضر و غایب در نمونه میتواند نتایج پیمایش را با سوگیری مواجه کند؛ مسئلهای که در موضوعات حساس فرهنگی، اجتماعی و سیاسی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
احمد کوثری مدیر کارگروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) در این یادداشت با بررسی عملکرد بخش علمی مجمع تقریب مذاهب اسلامی در چهلمین کنفرانس بینالمللی وحدت اسلامی، از فاصله گرفتن «تقریب» از مسائل واقعی و راهبردی جهان اسلام انتقاد میکند. نویسنده با اشاره به ضعف در حضور و گفتوگوی مستقیم با علمای اهلسنت، فقدان گفتمان روشن درباره وحدت و سردرگمی در تشخیص تهدیدها و فرصتهای جریانهای اسلامی، بر ضرورت عبور از همایشهای تشریفاتی و حرکت به سوی تقریبِ راهبردی، اجتماعی و عملیاتی تأکید دارد.
یادداشت | حبیبالله اسداللهی
یادداشت | محمد باغچقی پژوهشگر گروه امت و تمدن پژوهشکده باقرالعلوم علیه السلام
یادداشت | محمد باغچقی عضو گروه امت و تمدن پژوهشکده باقر العلوم (علیه السلام) قم
یادداشت | احمد کوثری
این یادداشت، با نگاهی به آیین باشکوه وداع با «امام شهید»، این رخداد را فراتر از یک مراسم تشییع و نمادی از پیوند عمیق ملت با آرمانهای اسلام، ایران و مقاومت روایت میکند. نویسنده با تبیین شخصیت امام شهید بهعنوان معمار بیداری امت اسلامی، تأکید دارد که مجاهدت، استقامت و مردمداری، سرمایهای ماندگار آفرید که بازتاب آن را میتوان در حضور پرشور ملت ایران، همراهی ملتهای منطقه و ادای احترام جهانی به این شخصیت تاریخی مشاهده کرد.
یادداشت | احمد کوثری مدیر گروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع)
یادداشت | مهدی افراز
در این یادداشت، نویسنده با تمرکز بر نسبت «شجاعت روشنفکری» و مواجهه اندیشمندان با شرایط بحرانی، به بازخوانی نقش اهل فکر در میدانهای اجتماعی و سیاسی میپردازد. او با تفکیک میان روشنفکران منفعل و روشنفکران صریح و حقگو، شجاعت علمی و اخلاقی را بهمثابه امری درونی و برخاسته از عقل و وجدان معرفی میکند که در بزنگاههای تاریخی خود را آشکار میسازد.
در میانه جنگ ترکیبی دشمن که میدان اصلی آن از مرزها به ذهنها و روابط اجتماعی منتقل شده است، پیام اخیر رهبر انقلاب با تأکید بر «جانفدایی» و پرهیز از تبدیل اختلاف به تنازع، نقشه راهی راهبردی برای صیانت از مهمترین سرمایه کشور، یعنی انسجام اجتماعی و نخبگانی، ارائه میدهد.
یادداشت | سیدعلی موسوی، استاد حوزه و دانشگاه
کتاب «اشرافیت در عصر نبوی و علوی؛ بررسی اقدامات اشراف در عصر نبوی و علوی و سیره شناختی معصومین(ع) در تقابل با آنها» نوشته مهری خیری، توسط پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) منتشر شد.
کتاب «برای تغییر جهان؛ نظریه ایرانی مقاومت» نوشته سیدجواد طاهایی، با تمرکز بر ابعاد فلسفی، تاریخی و اجتماعی مفهوم مقاومت و نسبت آن با تاریخ و اندیشه ایرانی، بهتازگی توسط انتشارات پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) منتشر شد.
در نشست بررسی کتاب «تکوین حزبالله» سخنرانان درباره نقش شرایط اجتماعی و سیاسی لبنان، انقلاب اسلامی ایران و مبانی فکری در شکلگیری جنبش حزبالله دیدگاههای خود را مطرح کردند.
دوازدهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع «تجربههای عرفانی در مواجهه با چالشهای نوین علوم شناختی» با ارائه حجج اسلام دکتر آذریان و دکتر افشارپور، اعضای هیئت علمی جامعةالمصطفی العالمیه، و دبیری علمی دکتر حسن رضایی، پژوهشگر مؤسسه شناخت، برگزار شد.
در نخستین نشست از سلسلهنشستهای تخصصی «تبیین رابطه حقوقی و سیاسی کاربر، سکو و دولت» که به همت گروه مطالعات فضای مجازی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) برگزار شد، دکتر محمد محمدینیا به بررسی «رژیم حاکمیت در پلتفرمیشدن جامعه چین» پرداخت و ابعاد حقوقی و سیاسی حکمرانی در جامعه پلتفرمی چین را مورد بحث و بررسی قرار داد.
در ادامه سلسلهنشستهای «روایت کتاب» پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع)، نشست روایت و بررسی کتاب «تکوین حزبالله» روز دوشنبه ۶ مهرماه در کتابستان باران رضوی برگزار میشود.
حجتالاسلام والمسلمین دکتر عباسی، مدرس حوزه و دانشگاه و حجتالاسلام زینالعابدینی، استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم، در یازدهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با تأکید بر پیوند فقه، اخلاق و عرفان، بر ضرورت حضور تربیت عرفانی در عرصه اجتماعی و حکمرانی تأکید کردند.
نشست علمی «منطق راهبردی وحدت در قرآن؛ از همگرایی امت تا نفی بنیانهای تکفیر» به همت کارگروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) و مؤسسه تخصصی سراج منیر برگزار میشود.
دهمین نشست پیشهمایش «امتداد اجتماعی عرفان در ساحت تمدنی» با موضوع «افزایش اضطراب و فرسودگی روانی در عرفانهای نوپدید در برابر عرفان حقیقی و توحیدی با نگاه حکمرانی تمدنی» با ارائه حجتالاسلام والمسلمین دکتر جعفریان، عضو گروه عرفان و مدیر گروه شیعهشناسی مجتمع حکمت و ادیان جامعهالمصطفی(ص)، برگزار شد.
نخستین نشست از سلسله نشستهای «روایت کتاب» با محوریت کتاب «پناه پدر» نوشته محمدجواد فلاح و با حضور نویسنده اثر برگزار شد. در این نشست، اهمیت رابطه پدر و دختر، آسیبهای ناشی از ضعف یا اختلال این رابطه و مهارتهایی که پدران برای تعامل با دختران در موقعیتهای مختلف به آن نیاز دارند، تشریح شد.
گروه امت و تمدن پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) نشست علمی «وحدت؛ راهکار مقابله با تکفیر و تحقق تمدن نوین اسلامی» را با حضور پژوهشگران و استادان حوزه و دانشگاه برگزار میکند.
نخستین شماره کتابمجله «آورد» با عنوان «موشک ایرانی» به صاحبامتیازی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع) منتشر شد. این اثر به مدیرمسئولی و سردبیری امیر سعادتی منتشر و راهی بازار نشر شد.
در ادامه سلسلهنشستهای «روایت کتاب»، نشست معرفی و بررسی کتاب «پناه پدر؛ مهارتهای اخلاقی و عاطفی در رابطه پدر ـ دختری» با حضور نویسنده اثر برگزار میشود.
کتاب حدیث زیست؛ درسنامه «شرح چهل حدیث» امام خمینی (ره) تألیف علی رهبر از سوی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام منتشر شد.
به گزارش پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام، کتاب شریف «شرح چهل حدیث» شامل 33 حدیث گرانبها از معصومین علیهمالسلام در حیطه مسائل اخلاقی و 7 حدیث در زمینه مباحث اعتقادی - معرفتی است که امام خمینی (ره) با قلمی قاطع و با بیانی شیوا، به تفصیل و توضیح این احادیث پر نور پرداختهاند. درسنامه «شرح چهل حدیث» بخشهای مهم این کتاب است که طی بیش از 120 جلسه صوتی - تصویری، تفسیر و شرح داده شده و نویسنده با هدف روانسازی و روشن ساختن مقاصد امام (ره) در این کتاب شریف، مطالبی برای علاقهمندان در قالب درسنامه، به رشته تحریر در آورده است.
این اثر در 10 فصل به زیور طبع آراسته شده است که فصل نخست آن با عنوان «یک نگاه کلی» به بیان ضرورت تدریس «شرح چهل حدیث» امام (ره) و عنوانهایی چون امام خمینی (ره) الگویی فراگیر، یگانگی اخلاق و سیاست با دیانت، انسان مطلوب خدا، اخلاق و برداشتها، عرفان و نگاهها، تجلی قرآن در نهجالبلاغه و سیره عالمان در انتخاب چهل عدد حدیث میپردازد.
حقیقت خویشتن خویش و جهاد بزرگتر، ناخالصی (ریاء) خودبزرگبینی (عُجب)؛ بزرگی کردن و برتریجویی (کبر)، آرزوی فروتر بودن دیگران (حسد) دنیادوستی افراطی (حُبّ دنیا)؛ خشم، عصببیّت، دورویی (نفاق)، خواهشهای کور و آرزوهای دور (هوی - طول امل)؛ اندیشهورزی (تفکر) انتخاب خدا به عنوان وکیل (توکل) ترس و امید (خوف و رجاء)؛ آزمون، صبوری، توبه؛ یاد خدا، غیبت، اخلاص؛ سپاسگزاری از خدا (شکر) گریز از مرگ، وسوسه و شک و حضور قلب، لقاءاللّه، انواع قلب (اقسام قلب) فصلهای دوم تا دهم این اثر را تشکیل میدهند.
جهاد نفس، ریا، عُجب، کبر، حسد، حبّ دنیا، خشم، عصبیّت، نفاق و دورویی، هوای نفس و طول امل یا خواهشهای کور و آرزوهای دور، تفکر، توکل، خوف و رجا یا ترس و امید، آزمون، صبوری، توبه، یاد خدا، غیبت، اخلاص، شکر، گریز از مرگ، وسوسه و شک، عبادت و حضور قلب، لقاءاللّه و اقسام قلوب عنوان مجموعه احادیثی است که در این اثر تبیین و تفسیر میشود.
نویسنده اثر اصلیترین هدف نگارش این درسنامه را آشنایی خوانندگان و جوانان با یکی از مهمترین کتب اخلاقی امام خمینی (ره) عنوان و ابراز امیدواری کرده است که پس از مطالعه آن، بر سر سفره پر برکت آثار این مرد الهی خصوصاً کتب اخلاقیشان، بنشینند و بهرهمند شوند.
فهم ژرف فقیهانه از قرآن و حدیث در جان امام، شاگردی در محضر رجال اخلاقی و عرفانی، مجاهدت پیگیر در طول سالیان دراز در حیطه ستیز با دشمنترین دشمنان (نفس اماره)، فهم استثنایی از تفسیر قرآن کریم، تقید به سادهزیستی و پیراستگی از پیوستن به دنیا و گسستگی از نام و نان، قدرت بلاغت بالا، نهیبهای طبیبانه، پایبندی عاشقانه به فرمانهای خدا و رسول و پیشوایان معصوم علیهمالسلام، داشتن تخصص عمیق تفسیری و حدیثی و عرفانی و فلسفی، نیامیختن دانشهای دیگر با دانش دین و تفسیر متون دینی به کمک یکدیگر و دشمنشناسی از ویژگیهای کتاب چهل حدیث امام خمینی است که شرح و تدریس آن را ضروری کرده است.
کتاب حدیث زیست؛ درسنامه «شرح چهل حدیث» امام خمینی (ره) تألیف حجتالاسلام والمسلمین علی رهبر در قطع رقعی، 225 صفحه و شمارگان 300 نسخه به تازگی از سوی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام منتشر شده است.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ[ مشاهده کل متن ]ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
دومین شماره دوفصلنامه علمی ـ پژوهشی «امت و تمدن»، به صاحبامتیازی پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم(ع)، با مدیرمسئولی و سردبیری دکتر احمد کوثری منتشر شد.